Blog

ผู้สื่อข่าวรายงานว่า ที่ห้องประชุมต้นโมก อาคารบรรณราชนครินทร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏพระนครศรีอยุธยา นายวรวิทย์ ยอแสง รองผู้ว่าราชการจังหวัดพระนครศรีอยุธยา  เป็นประธานเปิด“โครงการจัดแสดงผลิตภัณฑ์และนวัตกรรม เพื่อยกระดับสู่การจัดจำหน่ายภายใต้แบรนด์คณะวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี” โดยมีผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.สุขรักษ์ แซ่เจี่ย คณบดีคณะวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี หัวหน้าส่วนราชการ ผู้แทนหน่วยงานจากจังหวัดพระนครศรีอยุธยา รวมทั้งผู้ประกอบการชุมชนร้านค้าเข้าร่วมจำนวนมาก

ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.สุขรักษ์ แซ่เจี่ย คณบดีคณะวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี กล่าวว่า โครงการจัดแสดงผลิตภัณฑ์และนวัตกรรม เพื่อยกระดับสู่การจัดจำหน่าย ภายใต้แบรนด์คณะวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ในคณะวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี มีพันธกิจสำคัญในการนำองค์ความรู้ด้านวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และนวัตกรรม ไปประยุกต์ใช้เพื่อการจัดการเรียนการสอน การวิจัย และการพัฒนาท้องถิ่น โดยมุ่งสร้างองค์ความรู้ที่สามารถนำไปใช้ประโยชน์ได้จริง และตอบสนองต่อปัญหาและความต้องการของพื้นที่ในปีงบประมาณ พ.ศ. 2569 คณะวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีได้ดำเนินงานตามโครงการยุทธศาสตร์เพื่อการพัฒนาท้องถิ่น จำนวน 63 โครงการ โดยมีการทำงานร่วมกับชุมชน และภาคีเครือข่ายในจังหวัดพระนครศรีอยุธยา จังหวัดอ่างทอง และพื้นที่โดยรอบ ในประเด็นด้านเศรฐกิจ สุขภาวะ สิ่งแวดล้อม และการศึกษา

จากการดำเนินงานดังกล่าว คณะจึงจัดโครงการในวันนี้ขึ้น เพื่อเปิดพื้นที่สำหรับการนำเสนอผลงานแลกเปลี่ยนเรียนรู้ และเชื่อมโยงผลงานกับผู้ใช้ ผู้ประกอบการ และภาคีเครือข่าย ตลอดจนพัฒนาผลงานให้มีศักยภาพในการเข้าสู่คลาดภายใต้แบรนด์คณะวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีการจัดงานประกอบด้วย 3 กิจกรรมสำคัญ ได้แก่กิจกรรมที่ 1 การจัดแสดงผลิตภัณฑ์และนวัตกรรม ( เป็นการนำเสนอผลงานจากโครงการยุทธศาสตร์เพื่อการพัฒนาท้องถิ่น ประจำปีงบประมาณ พ.ศ.2569 จาก 63 โครงการ ให้กับหน่วยงานภายนอกจากจังหวัดพระนครศรีอยุธยา และจังหวัดอ่างทอง รวม 9 หน่วยงาน  การออกร้านของคณะวิทยาศาสตร์ ชุมชน อาจารย์ และนักศึกษา รวม จำนวน 19 ร้านค้า

เพื่อเผยแพร่ผลการดำเนินงาน และเปิดโอกาสให้หน่วยงานและภาคีเครือข่ายได้แลกเปลี่ยนแนวทางการพัฒนาชุมชนท้องถิ่นของจังหวัดพระนครศรีอยุธยาและจังหวัดอ่างทอง ) กิจกรรมที่ 2 การประกวดผลิตภัณฑ์เพื่อบ่มเพาะสู่แบรนด์คณะวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี การประกวดครั้งนี้ มีผลิตภัณฑ์ที่ส่งประกวดทั้งสิ้น จำนวน 26 ผลิตภัณฑ์ และผ่านการคัดเลือกสู่รอบนำเสนอ 10 ผลิตภัณฑ์ ประกอบด้วยผลิตภัตภัณฑ์ประเภทอุปโภคและบริโภค ชนิดละ 5 ผลิตภัณฑ์ เพื่อคัดเลือกและยกระดับ สู่การจัดจำหน่ายภายใต้แบรนด์คณะวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ) กิจกรรมที่ 3 การเสวนา เรื่อง การพัฒนานวัตกรชมชนและนวัตกรทางการศึกษาเพื่อการพัฒนาท้องถิ่นอย่างยั่งยืน  เป็นการเสวนาใน 2 ประเด็น ได้แก่ “การพัฒนานวัตกรทางการศึกษา และนวัตกรชุมชนเพื่อการพัฒนาท้องถิ่นอย่างยั่งยืน” โดยมุ่งแลกเปลี่ยนประสบการณ์ แนวทาง และบทเรียนจากการทำงานในพื้นพื้นที่ เพื่อพัฒนาบุคลากรและเครือข่ายให้สามารถนำองค์ความรู้และนวัตกรรมไปใช้ในการแก้ปัญหาและพัฒนาท้องถิ่นได้อย่างต่อเนื่อง

การจัดงานครั้งนี้ จึงเป็นการเชื่อมโถง องค์ความรู้ ผลงาน ผลิตภัณฑ์ นวัตกรรม และการพัฒนาคนไปด้วยกัน เพื่อให้เกิดการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ การสร้างเครือข่าย และการนำผลงานไปใช้ประโยชน์อย่างเป็นรูปธรรม ศาสตร์และเทคโนโลยี หวังเป็นอย่างยิ่งว่า การจัดงานในครั้งนี้จะเป็นอีกหนึ่งกลไกในความร่วมมือระหว่างมหาวิทยาลัยกับภาคีเครือข่าย ตลอดจนเป็นจุดเริ่มต้นของการต่อยอดผลิตการใช้ประโยชน์และการจัดจำหน่ายอย่างเหมาะสม

สำหรับการจัดโครงการนี้ ในส่วนนี้มีร้านค้าต่างๆที่ผ่านการคัดเลือกและพัฒนามาร่วมผ่านกระบวนการคัดเลือก และพัฒนามาตรฐานมากขึ้น เป็นการทำงานร่วมกันระหว่างภาครัฐและการศึกษาในการพัฒนาองค์ความรู้และเศรษฐกิจฐานราก ยังคงความเป็นอัตตลักษณ์ของจังหวัดพระนครศรีอยุธยาต่อไป

นายนพเดช กรรณสูต ประธานเจ้าหน้าที่บริหาร บริษัท บี.กริม เพาเวอร์ จำกัด (มหาชน) หรือ BGRIM เปิดเผยผ่านงานสัมมนาใหญ่ “BIG ISSUE : PDP 2026 ENERGY GREEN POWER พลิกโฉมพลังงานไทย สู่ฐานการผลิตสีเขียว” ในช่วง Executive Panel Discussion PDP 2026 ที่จัดโดยหนังสือพิมพ์ฐานเศรษฐกิจ และหนังสือพิมพ์โพสต์ทูเดย์ ว่า การกำหนดทิศทางพลังงานของประเทศจำเป็นต้องเปิดให้ทุกภาคส่วนมีส่วนร่วม ทั้งภาครัฐ ผู้ผลิตไฟฟ้า ภาคอุตสาหกรรม และผู้ใช้ไฟฟ้า เพื่อให้การเปลี่ยนผ่านพลังงานเกิดขึ้นได้จริง และไม่สร้างภาระด้านต้นทุนเกินความจำเป็น

BGRIM ในฐานะผู้ผลิตและลงทุนด้านพลังงาน ได้ร่วมพัฒนาระบบไฟฟ้าให้แก่ภาคอุตสาหกรรมไทยมาอย่างต่อเนื่อง นับตั้งแต่ปี 2533 ซึ่งเป็นช่วงที่ประเทศไทยเปิดให้เอกชนเข้ามามีส่วนร่วมในการผลิตไฟฟ้า โดยมีเป้าหมายสำคัญคือการส่งมอบพลังงานที่มีคุณภาพ สร้างความมั่นคงให้ระบบ และสนับสนุนการลงทุนในประเทศ

PDP 2026 ต้องเริ่มจาก “ความมั่นคง”

นายนพเดชมองว่า PDP 2026 ต้องให้ความสำคัญกับความมั่นคงทางพลังงาน (Energy Security) เป็นลำดับแรก ก่อนผสมผสานพลังงานสะอาดเข้าสู่ระบบในสัดส่วนที่เหมาะสม ภายใต้ราคาที่เป็นธรรมและประชาชนเข้าถึงได้

“โจทย์สำคัญไม่ใช่เพียงการเพิ่มกำลังผลิตใหม่ แต่ต้องบริหารทรัพยากรและโครงสร้างพื้นฐานที่มีอยู่ให้เกิดประโยชน์สูงสุด ทั้งการพิจารณายืดอายุสินทรัพย์เดิมที่ยังมีประสิทธิภาพ การใช้เชื้อเพลิงภายในประเทศ เช่น ชีวมวลและก๊าซธรรมชาติ ตลอดจนการนำกำลังผลิตไฟฟ้าที่เหลือในบางช่วงเวลากลับมาใช้ประโยชน์”

ตัวอย่างหนึ่งคือ ไฟฟ้าจากพลังงานแสงอาทิตย์ส่วนเกินในวันหยุด ซึ่งโรงงานหลายแห่งใช้ไฟลดลง หากระบบเปิดให้รับซื้อหรือบริหารไฟฟ้าส่วนนี้ได้อย่างเหมาะสม ก็จะช่วยลดการสูญเสีย เพิ่มประสิทธิภาพของระบบ และสร้างรายได้ให้แก่ผู้ลงทุนติดตั้งโซลาร์

ทั้งนี้ การเปลี่ยนผ่านพลังงานต้องดำเนินไปโดยไม่กระทบเสถียรภาพของระบบไฟฟ้า เพราะพลังงานหมุนเวียนมีความผันผวนตามสภาพอากาศ ขณะที่ภาคอุตสาหกรรมและ Data Center ต้องการไฟฟ้าต่อเนื่องตลอด 24 ชั่วโมง

ปลดล็อก Green Electricity–Green Tariff

หนึ่งในกลไกสำคัญของ PDP 2026 คือ การจัดหาไฟฟ้าสีเขียว หรือ Green Electricity และการกำหนดอัตราค่าบริการไฟฟ้าสีเขียว (Green Tariff) ให้สะท้อนต้นทุนจริง มีความโปร่งใส และแข่งขันได้

ตลอดช่วง 7 ปีที่ผ่านมา ผู้ประกอบการอุตสาหกรรมมีความต้องการติดตั้งพลังงานแสงอาทิตย์เพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง ทั้งโซลาร์บนหลังคา โซลาร์ลอยน้ำ และโซลาร์ฟาร์ม เพื่อลดต้นทุนค่าไฟและตอบสนองเป้าหมายลดการปล่อยคาร์บอนของบริษัทแม่และคู่ค้าในต่างประเทศ

อย่างไรก็ตาม การขยายตัวของตลาดยังติดข้อจำกัดจากโครงสร้างและกฎระเบียบเดิม โดยเฉพาะระบบผู้รับซื้อไฟฟ้ารายเดียว (Single Buyer) รวมถึงข้อจำกัดในการส่งผ่านและซื้อขายไฟฟ้าระหว่างผู้ผลิตกับผู้ใช้โดยตรง

ภาครัฐจึงควรเร่งเปิดทางให้เกิดสัญญาซื้อขายไฟฟ้าพลังงานสะอาดโดยตรง หรือ Direct PPA ควบคู่กับรูปแบบการจัดหาไฟฟ้าอิสระ (Independent Power Supply: IPS) และการบริหารทรัพยากรพลังงานแบบกระจายศูนย์ (Distributed Energy Resources: DER)

หากดำเนินการได้ ผู้ประกอบการจะสามารถเลือกซื้อไฟฟ้าสะอาดที่สอดคล้องกับเป้าหมายด้านสิ่งแวดล้อม ขณะที่ผู้ผลิตไฟฟ้ารายย่อยและโรงงานที่มีกำลังผลิตส่วนเกินจะมีช่องทางจำหน่ายไฟเข้าสู่ระบบมากขึ้น

Smart Grid หัวใจเชื่อมพลังงานยุคใหม่

เมื่อระบบไฟฟ้ามีผู้ผลิตรายย่อยเพิ่มขึ้น โครงข่ายไฟฟ้าจะต้องเปลี่ยนจากระบบที่ส่งไฟทางเดียว ไปสู่ระบบที่รองรับการรับและจ่ายไฟจากหลายแหล่ง

นายนพเดชเสนอให้เร่งพัฒนาโครงข่ายไฟฟ้าอัจฉริยะ (Smart Grid) รวมถึง Smart Microgrid ภายในนิคมอุตสาหกรรม เพื่อเชื่อมโยงข้อมูลระหว่างผู้ผลิต ผู้ใช้ไฟฟ้า และโครงข่ายของภาครัฐแบบเรียลไทม์

ระบบดังกล่าวจะช่วยคาดการณ์ความต้องการใช้ไฟ บริหารพลังงานหมุนเวียน ระบบกักเก็บพลังงาน และกำลังผลิตสำรองได้มีประสิทธิภาพมากขึ้น อีกทั้งยังช่วยลดความเสี่ยงจากไฟฟ้าตกหรือไฟดับ ซึ่งเป็นต้นทุนสำคัญของโรงงานและธุรกิจ Data Center

ก๊าซ–LNG ยังจำเป็นต่อเสถียรภาพระบบ

แม้ประเทศไทยต้องเร่งเพิ่มสัดส่วนพลังงานสะอาด แต่ก๊าซธรรมชาติและก๊าซธรรมชาติเหลว หรือ LNG ยังมีบทบาทเป็นเชื้อเพลิงหลักสำหรับรักษาเสถียรภาพของระบบ โดยเฉพาะในช่วงที่พลังงานแสงอาทิตย์และพลังงานลมไม่สามารถผลิตไฟฟ้าได้ตามความต้องการ

การจัดสัดส่วนเชื้อเพลิงใน PDP 2026 จึงต้องสร้างสมดุลระหว่างความมั่นคง ต้นทุนค่าไฟ และเป้าหมายลดคาร์บอน รวมทั้งกระจายความเสี่ยงจากความผันผวนของราคาเชื้อเพลิงในตลาดโลก

ขณะเดียวกัน โครงสร้างค่าไฟในอนาคตต้องจัดสรรต้นทุนของระบบอย่างเป็นธรรม โดยเฉพาะต้นทุนพัฒนาโครงข่ายและระบบสำรอง (System Cost) ซึ่งเกิดจากผู้ใช้ไฟฟ้ารายใหญ่ที่ต้องการโครงสร้างพื้นฐานเฉพาะ

ภาคอุตสาหกรรมหนักและ Data Center ซึ่งใช้ไฟฟ้าปริมาณมากและต้องการความเสถียรในระดับสูง อาจต้องรับผิดชอบต้นทุนเพิ่มเติมตามการใช้งานจริง เพื่อไม่ให้ภาระทั้งหมดถูกผลักไปยังประชาชนและผู้ใช้ไฟฟ้าทั่วไป

ประหยัดไฟก่อนสร้างโรงไฟฟ้าเพิ่ม

อีกด้านหนึ่งของ PDP 2026 ที่ไม่ควรถูกมองข้ามคือการบริหารความต้องการใช้ไฟฟ้า หรือ Demand-Side Management เพราะหน่วยไฟฟ้าที่ประหยัดได้มีต้นทุนต่ำกว่าการลงทุนสร้างกำลังผลิตใหม่

รัฐบาลควรส่งเสริมโมเดลบริษัทจัดการพลังงาน (ESCO) ซึ่งเข้าไปตรวจวัดและปรับปรุงประสิทธิภาพการใช้พลังงานในโรงงาน โดยเฉพาะระบบทำความเย็น เครื่องปรับอากาศ มอเตอร์ และเครื่องจักรที่ใช้ไฟฟ้าสูง

นอกจากนี้ ควรเพิ่มแรงจูงใจผ่านระบบ Demand Response เพื่อให้ผู้ใช้ไฟฟ้าปรับลดหรือเลื่อนการใช้พลังงานในช่วงที่ความต้องการสูง แลกกับผลตอบแทนหรือส่วนลดค่าไฟ ซึ่งจะช่วยลดภาระของโครงข่ายและลดความจำเป็นในการลงทุนโรงไฟฟ้าสำรอง

จากผู้ใช้ไฟสู่ “ผู้ผลิตไฟฟ้า”

การเดินหน้าสู่เป้าหมาย Carbon Neutrality และ Net Zero จะเปลี่ยนโครงสร้างตลาดไฟฟ้าอย่างมีนัยสำคัญ จากเดิมที่มีโรงไฟฟ้าขนาดใหญ่เป็นผู้ผลิตหลัก ไปสู่ระบบที่ครัวเรือน อาคารพาณิชย์ และโรงงานสามารถเป็นทั้งผู้ผลิตและผู้ใช้ไฟฟ้า หรือ Prosumer

ระบบไฟฟ้าในอนาคตจะมีผู้รวบรวมโหลด (Load Aggregator) ทำหน้าที่รวบรวมกำลังผลิตและความต้องการใช้ไฟฟ้าจากผู้เล่นรายย่อย ก่อนบริหารผ่าน Aggregator Platform และส่งพลังงานเข้าสู่โครงข่ายในแต่ละพื้นที่

โมเดลดังกล่าวจะช่วยนำไฟฟ้าสะอาดส่วนเกินจากหลังคาโรงงาน โซลาร์ลอยน้ำ หรือระบบกักเก็บพลังงานมาใช้ให้เกิดประโยชน์ ลดการสูญเสีย และเปิดให้เกิดการแข่งขันในตลาดไฟฟ้ามากขึ้น โดยยังต้องอยู่ภายใต้ระบบควบคุมที่รักษาความมั่นคงของโครงข่าย

นิคมฯ มีโซลาร์เพียง 100–150 เมกะวัตต์

นายนพเดชระบุว่า นิคมอุตสาหกรรมทั่วประเทศมีความต้องการใช้ไฟฟ้ารวมประมาณ 2,500 เมกะวัตต์ ขณะที่ BGRIM ร่วมพัฒนาและดูแลระบบไฟฟ้าในนิคมอุตสาหกรรม 11 แห่ง มีลูกค้าภาคอุตสาหกรรมมากกว่า 250 ราย และมีความต้องการใช้ไฟฟ้ารวมกว่า 800–1,000 เมกะวัตต์

อย่างไรก็ตาม พื้นที่ดังกล่าวมีการติดตั้งพลังงานแสงอาทิตย์เพียงประมาณ 100–150 เมกะวัตต์เท่านั้น สะท้อนว่ายังมีช่องว่างอีกมากสำหรับการพัฒนาโซลาร์บนหลังคาโรงงานและโซลาร์ลอยน้ำ

“หากรัฐบาลเปิดให้ผู้ติดตั้งโซลาร์สามารถจำหน่ายไฟฟ้าส่วนเกิน และอนุญาตให้ซื้อขายไฟฟ้าผ่านโครงข่ายได้สะดวกขึ้น จะเป็นมาตรการ Quick Win ที่ช่วยเพิ่มไฟฟ้าสะอาดโดยไม่ต้องรอการก่อสร้างโรงไฟฟ้าขนาดใหญ่ ทั้งยังช่วยลดต้นทุนภาคอุตสาหกรรมและสร้างความมั่นใจแก่นักลงทุนต่างชาติ”

จับตาโอกาสและความเสี่ยงต่อ BGRIM

สำหรับมุมมองผู้ลงทุน การเปิดตลาด Direct PPA การขยาย Smart Microgrid และความต้องการไฟฟ้าสะอาดจากนิคมอุตสาหกรรม อาจเป็นโอกาสต่อ BGRIM ในฐานะผู้ผลิตไฟฟ้าที่มีฐานลูกค้าอุตสาหกรรมอยู่แล้ว โดยบริษัทมีโอกาสต่อยอดจากการจำหน่ายไฟฟ้า ไปสู่บริการโซลาร์ ระบบกักเก็บพลังงาน การบริหารโหลด และโซลูชันพลังงานครบวงจร

อย่างไรก็ตาม ประโยชน์ที่จะเกิดขึ้นยังขึ้นอยู่กับรายละเอียดของ PDP 2026 หลักเกณฑ์ Direct PPA อัตราค่าผ่านระบบไฟฟ้า หรือ Wheeling Charge รวมถึงการจัดสรร System Cost หากต้นทุนใช้โครงข่ายสูงเกินไป อาจทำให้การซื้อขายไฟฟ้าโดยตรงไม่คุ้มค่าในเชิงพาณิชย์

ดังนั้น ผู้ลงทุนจึงควรติดตามทั้งความชัดเจนด้านกฎระเบียบ เงินลงทุนที่ต้องใช้ ผลตอบแทนของโครงการ ต้นทุนทางการเงิน ตลอดจนความผันผวนของราคาก๊าซและ LNG ซึ่งยังมีผลโดยตรงต่อต้นทุนผลิตไฟฟ้าและอัตรากำไรของผู้ประกอบการ

ท้ายที่สุด PDP 2026 จะประสบความสำเร็จไม่ได้ด้วยการเพิ่มโรงไฟฟ้าเพียงอย่างเดียว แต่ต้องปฏิรูปทั้งระบบ ตั้งแต่การผลิต โครงข่าย การกำหนดราคา ไปจนถึงพฤติกรรมของผู้ใช้ไฟฟ้า หากประเทศไทยสามารถสร้างไฟฟ้าสะอาดที่มั่นคง มีราคาที่แข่งขันได้ และเปิดให้ซื้อขายอย่างเป็นธรรม พลังงานจะไม่ใช่เพียงต้นทุนของประเทศ แต่จะกลายเป็นแม่เหล็กดึงดูดการลงทุน และเป็นฐานสำคัญของเศรษฐกิจคาร์บอนต่ำในอนาคต

นายวิทัย รัตนากร ผู้ว่าการ ธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.) กล่าวบรรยายในหัวข้อ “SMEs แรงขับเคลื่อนเศรษฐกิจไทยในอนาคต” จัดโดย TNN16 เมื่อวันที่ 9 กันยายน 2569

rn

 

rn

โดยระบุว่า จากปัญหาการเข้าถึงสินเชื่อของ SMEs ซึ่งเป็น 1 ใน 4 ปัญหาเชิงโครงสร้างที่ ธปท. ให้ความสำคัญ  ธปท. จะเร่งแก้ไขปัญหาดังกล่าว ด้วยการดำเนินการ 3 เรื่องภายในปีนี้ ได้แก่
rn 

rn

1. SMEs Credit Portal ที่เป็นแพลตฟอร์มกลางในการเชื่อมโยงผู้ปล่อยสินเชื่อและผู้ที่ต้องการสินเชื่อเข้าด้วยกัน โดยคาดว่าจะออกภายในเดือนธันวาคมนี้

rn

2. กลไกค้ำประกันรูปแบบใหม่โดยไม่ใช้เงินสนับสนุนจากภาครัฐ ซึ่งได้ทดลองทำมาแล้ว 6 เดือน สามารถปล่อยสินเชื่อได้กว่า 70,000 ล้านบาท โดยกลไกนี้จะทำคู่ขนานไปกับกลไกของ บสย. และคาดว่าจะปล่อยสินเชื่อรวมกันได้ถึง 200,000 ล้านบาท จากการช่วยลด Credit Cost โดยเตรียมเสนอกระทรวงการคลังในอีก 3-4 เดือนข้างหน้า

rn

3. Data Bureau ที่ดำเนินการร่วมกับกระทรวงการคลังที่เป็นเจ้าภาพในเรื่องนี้ โดยใช้ข้อมูลเข้ามาช่วยในการประเมินสินเชื่อ โดยเฉพาะในกลุ่มพ่อค้า แม่ค้า และผู้ประกอบการรายเล็ก ที่หาข้อมูลได้ยาก โดย Data Bureau จะช่วยการดำเนินการ 2 ด้าน คือ การเข้าถึงสินเชื่อ (Inclusion) และสกัดธุรกรรมไม่พึงประสงค์ออกจากระบบ (Exclusion)

rn

 

rn

“อย่างไรก็ดี ปัญหาดังกล่าวไม่สามารถแก้ไขได้ด้วย ธปท. เพียงหน่วยงานเดียว เราไม่สามารถเปลี่ยนให้สินเชื่อ SMEs ที่ติดลบมา 16 ไตรมาส กลับมาเป็นบวกได้ในไตรมาสหน้า แต่ทุกหน่วยงานต้องช่วยกันในการลงมือแก้ปัญหา และต้องยอมรับว่าเราอาจไม่สามารถช่วย SMEs ได้ทุกราย แต่จะต้องเจาะกลุ่มเป้าหมาย (Target) ที่มีศักยภาพในการเติบโตได้”

rn”}}” id=”text-504172e1d7″>

นายวิทัย รัตนากร ผู้ว่าการ ธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.) กล่าวบรรยายในหัวข้อ “SMEs แรงขับเคลื่อนเศรษฐกิจไทยในอนาคต” จัดโดย TNN16 เมื่อวันที่ 9 กันยายน 2569

โดยระบุว่า จากปัญหาการเข้าถึงสินเชื่อของ SMEs ซึ่งเป็น 1 ใน 4 ปัญหาเชิงโครงสร้างที่ ธปท. ให้ความสำคัญ  ธปท. จะเร่งแก้ไขปัญหาดังกล่าว ด้วยการดำเนินการ 3 เรื่องภายในปีนี้ ได้แก่
 

1. SMEs Credit Portal ที่เป็นแพลตฟอร์มกลางในการเชื่อมโยงผู้ปล่อยสินเชื่อและผู้ที่ต้องการสินเชื่อเข้าด้วยกัน โดยคาดว่าจะออกภายในเดือนธันวาคมนี้

2. กลไกค้ำประกันรูปแบบใหม่โดยไม่ใช้เงินสนับสนุนจากภาครัฐ ซึ่งได้ทดลองทำมาแล้ว 6 เดือน สามารถปล่อยสินเชื่อได้กว่า 70,000 ล้านบาท โดยกลไกนี้จะทำคู่ขนานไปกับกลไกของ บสย. และคาดว่าจะปล่อยสินเชื่อรวมกันได้ถึง 200,000 ล้านบาท จากการช่วยลด Credit Cost โดยเตรียมเสนอกระทรวงการคลังในอีก 3-4 เดือนข้างหน้า

3. Data Bureau ที่ดำเนินการร่วมกับกระทรวงการคลังที่เป็นเจ้าภาพในเรื่องนี้ โดยใช้ข้อมูลเข้ามาช่วยในการประเมินสินเชื่อ โดยเฉพาะในกลุ่มพ่อค้า แม่ค้า และผู้ประกอบการรายเล็ก ที่หาข้อมูลได้ยาก โดย Data Bureau จะช่วยการดำเนินการ 2 ด้าน คือ การเข้าถึงสินเชื่อ (Inclusion) และสกัดธุรกรรมไม่พึงประสงค์ออกจากระบบ (Exclusion)

“อย่างไรก็ดี ปัญหาดังกล่าวไม่สามารถแก้ไขได้ด้วย ธปท. เพียงหน่วยงานเดียว เราไม่สามารถเปลี่ยนให้สินเชื่อ SMEs ที่ติดลบมา 16 ไตรมาส กลับมาเป็นบวกได้ในไตรมาสหน้า แต่ทุกหน่วยงานต้องช่วยกันในการลงมือแก้ปัญหา และต้องยอมรับว่าเราอาจไม่สามารถช่วย SMEs ได้ทุกราย แต่จะต้องเจาะกลุ่มเป้าหมาย (Target) ที่มีศักยภาพในการเติบโตได้”

เมื่อวันที่ 8 ก.ย.2569 นายสุรศักดิ์ พันธ์เจริญวรกุล รมว.การท่องเที่ยวและกีฬา เปิดเผยความคืบหน้าโครงการ “ไทยเที่ยวไทย พลัส” หลังหารือกับนายเอกนิติ นิติทัณฑ์ประภาศ รองนายกรัฐมนตรี และ รมว.คลัง ได้ข้อสรุปว่า รัฐบาลจะสนับสนุนค่าที่พักในรูปแบบกำหนดอัตราตายตัว หรือ Flat Rate วงเงิน 1,500 บาทต่อคืนต่อสิทธิ จำนวน 1 ล้านสิทธิ จำกัด 5 สิทธิต่อคน

พร้อมปรับเพิ่มมูลค่าคูปอง สำหรับใช้จ่ายในร้านอาหารหรือบริการท่องเที่ยวอื่น ๆ จากเดิม 500 บาท เพิ่มเป็น 1,500 บาท สำหรับเมืองหลัก ส่วนเมืองรอง 2,000 บาท โดยคาดว่าจะเสนอเข้าสู่การพิจารณาของคณะรัฐมนตรี (ครม.) ในสัปดาห์หน้า หรือไม่เกินวันที่ 22 ก.ย.นี้

ทั้งนี้ ประชาชนและผู้ประกอบการสามารถลงทะเบียนเข้าร่วมโครงการผ่านแอปพลิเคชันเป๋าตัง ระหว่างวันที่ 1-25 ต.ค. ก่อนจะเริ่มใช้สิทธิ และเดินทางท่องเที่ยวได้ตั้งแต่วันที่ 1 พ.ย.2569 ถึงสิ้นเดือน ก.พ.2570

แต่มีเงื่อนไขสำคัญ คือ งดเว้นการให้ใช้สิทธิในช่วงเทศกาลปีใหม่ (ช่วงวันที่ 15 ธ.ค.2569 – 15 ม.ค.2570) เนื่องจากผลการศึกษาพบว่า การอัดฉีดในช่วงเวลาดังกล่าวไม่มีผลต่อการกระตุ้นยอดนักท่องเที่ยวอย่างมีนัยสำคัญ โดยคาดว่าจะสร้างเม็ดเงินหมุนเวียนในระบบเศรษฐกิจ 58,000 ล้านบาท หรือประมาณ 2.5 เท่าของเงินงบประมาณ

รมว.การท่องเที่ยวฯ ยืนยันว่า รัฐบาลมีมาตรการป้องกันการทุจริตและการฉวยโอกาสขึ้นราคาที่พักอย่างเข้มงวด โดยผู้ประกอบการจะต้องแจ้งราคาห้องพักเมื่อลงทะเบียนเข้าร่วมโครงการ หากพบว่ามีการปรับราคาขึ้นเกินร้อยละ 10 เมื่อเทียบกับโครงการในลักษณะเดียวกันอย่างเที่ยวไทยคนละครึ่ง จะไม่ได้รับสิทธิให้เข้าร่วมโครงการทันที นอกจากนี้โรงแรมที่เข้าร่วมโครงการต้องเป็นโรงแรมที่มีใบอนุญาตเท่านั้น

อ่านข่าว :

เชื่อมั่นผู้บริโภคฟื้น 3 เดือนติด ลุ้นจีดีพีโต 2.5% จับตาการเมือง ราคาน้ำมัน

“ศุภจี” มั่นใจ 1 สัปดาห์ สรุปรายละเอียดผลเจรจาภาษีสหรัฐฯ

“พิพัฒน์” ยืนยัน “แอร์พอร์ต เรล ลิงก์” ไม่หยุดให้บริการ แม้ “ซี.พี.” ขอยุติสัญญา

เศรษฐกิจ

คณะรัฐมนตรีได้มีมติเมื่อวันที่ 8 กันยายน 2569 เห็นชอบให้รัฐบาลไทยโดยสำนักงานความร่วมมือพัฒนาเศรษฐกิจกับประเทศเพื่อนบ้าน (องค์การมหาชน) (สพพ.) และรัฐบาลสาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว (สปป. ลาว) ร่วมกันผลักดันการก่อสร้างสะพานเชียงแมน-หลวงพระบาง สปป. ลาว เพื่อเชื่อมโยงเส้นทางการคมนาคมขนส่งและการท่องเที่ยวที่เชื่อมโยงระหว่างจังหวัดน่าน-เมืองมรดกโลกหลวงพระบาง และสนับสนุนเป้าหมายของโครงการก่อสร้างถนนเมืองหงสา-บ้านเชียงแมน ซึ่งมีระยะทางรวมประมาณ 114 กิโลเมตร ที่ สพพ. ได้ให้ความช่วยเหลือไปแล้วในการเชื่อมโยงเส้นทางท่องเที่ยวทางบกจากจุดผ่านแดนถาวรบ้านห้วยโก๋น อำเภอเฉลิมพระเกียรติ จังหวัดน่าน ไปยังเมืองมรดกโลกหลวงพระบางได้อย่างเป็นรูปธรรม

โครงการก่อสร้างสะพานเชียงแมนฯ เป็นโครงการพัฒนาที่มีศักยภาพและสอดคล้องกับยุทธศาสตร์การพัฒนาของไทย โดยสอดคล้องกับยุทธศาสตร์ชาติระยะ 20 ปี (พ.ศ. 2561-2580) ในประเด็นยุทธศาสตร์ที่ 2 การสร้างความสามารถในการแข่งขัน โดยโครงการดังกล่าวจะสนับสนุนการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานคมนาคมและโลจิสติกส์เชื่อมโยงระหว่างประเทศ เพื่อยกระดับขีดความสามารถทางเศรษฐกิจและการค้าในภูมิภาคลุ่มน้ำโขง ส่งเสริมการท่องเที่ยวเชื่อมโยงสองฝั่งแม่น้ำโขง สนับสนุนการเดินทาง การลงทุน และการแลกเปลี่ยนทางวัฒนธรรมระหว่างประชาชนของทั้งสองประเทศ ซึ่งเป็นไปตามแนวทางโครงสร้างพื้นฐานเชื่อมโลกและอุตสาหกรรมและบริการขนส่งและโลจิสติกส์ตามยุทธศาสตร์ดังกล่าว และสอดคล้องกับแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่ 13 (พ.ศ. 2566-2570) หมุดหมายที่ 2 ไทยเป็นจุดหมายของการท่องเที่ยวที่เน้นคุณภาพและความยั่งยืน ผ่านการพัฒนาเส้นทางท่องเที่ยวเชื่อมโยงสองฝั่งแม่น้ำโขง ส่งเสริมการท่องเที่ยวเชิงเศรษฐกิจและวัฒนธรรมระหว่างไทย–ลาว อันจะช่วยยกระดับคุณภาพชีวิตของประชาชนและเสริมสร้างความร่วมมือทางเศรษฐกิจอย่างยั่งยืนในอนุภูมิภาค และหมุดหมายที่ 5 ไทยเป็นประตูการค้าการลงทุนและยุทธศาสตร์ทางโลจิสติกส์ที่สำคัญของภูมิภาคที่มุ่งส่งเสริมการเชื่อมโยงโครงสร้างพื้นฐานและเครือข่ายคมนาคมขนส่งระหว่างประเทศ เพื่อเพิ่มศักยภาพทางเศรษฐกิจ การค้า และการลงทุนในภูมิภาคลุ่มน้ำโขง รวมถึงแผนพัฒนาจังหวัดน่าน (พ.ศ. 2566–2570) โดยการพัฒนาโครงการฯ จะส่งผลดีโดยตรงต่อจังหวัดน่านและมีความสอดคล้องกับยุทธศาสตร์การพัฒนาที่ 2 สุขเศรษฐกิจสร้างสรรค์และมูลค่าสูง ซึ่งมุ่งส่งเสริมการเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขันของจังหวัด ทั้งในเชิงโครงสร้าง ภาคการผลิต อุตสาหกรรม และบริการ การก่อสร้างสะพานดังกล่าวจะช่วยเชื่อมโยงโครงข่ายคมนาคมระหว่างจังหวัดน่านกับแขวงหลวงพระบางอย่างเป็นรูปธรรม ส่งเสริมเศรษฐกิจการค้าชายแดนและการลงทุนระหว่างประเทศ รวมทั้งพัฒนาการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมระหว่างเมืองแฝดน่าน–หลวงพระบาง อันจะช่วยยกระดับเศรษฐกิจท้องถิ่นและเสริมสร้างความสัมพันธ์อันแน่นแฟ้นระหว่างไทยกับ สปป. ลาว

โครงการก่อสร้างสะพานเชียงแมนฯ มีขอบเขตของโครงการ ประกอบด้วย การก่อสร้างสะพานข้ามแม่น้ำโขงจากฝั่งเชียงแมน-หลวงพระบาง มีความยาวของสะพาน 820 เมตร เป็นสะพานยื่นสมดุล (Balanced Cantilever Bridge) การก่อสร้างถนนฝั่งบ้านเชียงแมน เป็นถนนขนาด 2 ช่องจราจร ที่เชื่อมต่อระหว่างสะพานข้ามแม่น้ำโขงกับถนนหงสา-บ้านเชียงแมน มีระยะทางรวมประมาณ 11.28 กิโลเมตร และการก่อสร้างและปรับปรุงถนนฝั่งเมืองหลวงพระบาง เป็นถนนขนาด 2 ช่องจราจร ที่เชื่อมต่อระหว่างสะพานข้ามแม่น้ำโขงกับถนนหมายเลข 13 (ฝั่งหลวงพระบาง) มีระยะทางรวมประมาณ 2.77 กิโลเมตร พร้อมด้วยระบบสาธารณูปโภค โดยพื้นที่ก่อสร้างสะพานเชียงแมน-หลวงพระบาง อยู่ด้านเหนือของท่าอากาศยานนานาชาติหลวงพระบาง และอยู่ใกล้กับพื้นที่มรดกโลก รวมถึงดำเนินงานบำรุงรักษา 7 ปี

สำหรับโครงการดังกล่าวจะใช้รูปแบบสัญญา Output and Performance-Based Contract (OPBC) ซึ่งเป็นการดำเนินการเพื่อสนับสนุนเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืนหรือ Sustainable Development Goals (SDGs) ข้อ 9 การสร้างโครงสร้างพื้นฐานที่มีความทนทาน ส่งเสริมการพัฒนาอุตสาหกรรมที่ครอบคลุมและยั่งยืนและส่งเสริมนวัตกรรม ประยุกต์มาจากแนวทางที่ธนาคารโลก (WB) และธนาคารเพื่อการลงทุนในโครงสร้างพื้นฐานแห่งเอเชีย (Asian Infrastructure Investment Bank: AIIB) ใช้ในปัจจุบันการดำเนินงานครอบคลุมตั้งแต่การก่อสร้างจนถึงการบำรุงรักษาหลังงานก่อสร้างแล้วเสร็จ กำหนดให้ผู้รับจ้างได้รับค่าตอบแทนตามผลงานที่ส่งมอบและคุณภาพของการบำรุงรักษาที่ดำเนินการได้จริง ทั้งนี้ คุณภาพของงานก่อสร้างตั้งแต่ระยะเริ่มต้นมีความสำคัญต่อผลการดำเนินงานในช่วงบำรุงรักษา

แผนที่แสดงตำแหน่งโครงการสะพานเชียงแมน-หลวงพระบาง

ภาพงานออกแบบโครงการสะพานเชียงแมน-หลวงพระบาง

สะพานเชียงแมน-หลวงพระบางเป็นสะพานข้ามแม่น้ำโขงที่จะอำนวยความสะดวกด้านการคมนาคมขนส่งและจะเป็นเส้นทางการท่องเที่ยวระหว่างประเทศที่สำคัญเชื่อมโยงระหว่างจังหวัดน่าน-เมืองมรดกโลกหลวงพระบาง โดยคาดการณ์ว่าจำนวนนักท่องเที่ยวและรายได้จากนักท่องเที่ยวในจังหวัดน่านจะเพิ่มขึ้นจากการเปิดใช้สะพานข้ามแม่น้ำโขงของโครงการ เนื่องจากลดระยะเวลาเดินทางระหว่างเมืองทั้งสองได้อย่างน้อย 30-45 นาทีจากปัจจุบันที่ใช้แพขนานยนต์ในการข้ามแม่น้ำโขง จากสถิตินักท่องเที่ยวไทยเดินทางท่องเที่ยวเมืองหลวงพระบางผ่านจังหวัดน่านโดยใช้เส้นทางถนนสายเมืองหงสา-เมืองจอมเพชร-บ้านเชียงแมน และใช้สะพานข้ามแม่น้ำโขงของโครงการแทนการใช้แพขนานยนต์ข้ามแม่น้ำโขง ระยะเวลาท่องเที่ยว 3 วัน 2 คืน ค่าใช้จ่ายเดินทางผ่านบริษัทนำเที่ยวของไทย คนละ 4,500 บาท ในระยะเวลา 5 ปีแรกจะมีนักท่องเที่ยวเพิ่มขึ้นเฉลี่ยปีละ 80,000 คน คิดเป็นมูลค่าเพิ่มเฉลี่ยปีละ 360 ล้านบาท ให้กับจังหวัดน่าน

ที่มา: ข้อมูลปี 2561-2562 จากกระทรวงการท่องเที่ยวและกีฬา, 2566

ข้อมูลปี 2563-2565 จากรายงานสถิติจังหวัดน่าน พ.ศ. 2567, สำนักงานสถิติจังหวัดน่าน สำนักงานสถิติแห่งชาติ

นอกจากนี้ ยังสนับสนุนผลประโยชน์ด้านการค้าชายแดนระหว่างไทยและ สปป. ลาว สามารถขยายโอกาสด้านการค้าระหว่างไทยด้านจังหวัดน่านกับแขวงหลวงพระบาง โดยเฉพาะน้ำมันปิโตรเลียมต้องอาศัยเส้นทางขนส่งสินค้าทางบกระหว่างจังหวัดน่านผ่านแขวงไซยบุรี แวะเปลี่ยนรถยนต์บรรทุกต่อไปยังแขวงหลวงพระบางทำให้ค่าขนส่งสินค้าเพิ่มขึ้น เนื่องจากการขนส่งสินค้าผ่าน อำเภอเฉลิมพระเกียรติ จังหวัดน่าน ไปยังแขวงหลวงพระบางโดยตรงด้วยรถยนต์บรรทุกขนาดใหญ่ยังไม่สามารถทำได้ ด้วยติดปัญหาการข้ามแม่น้ำโขงที่บ้านเชียงแมน เมืองจอมเพชร แขวงหลวงพระบาง ดังนั้น หากมีโครงการก่อสร้างสะพานข้ามแม่น้ำโขงที่เมืองจอมเพชร แขวงหลวงพระบาง จะทำให้การส่งสินค้าจากไทยไปแขวงหลวงพระบางผ่าน อำเภอเฉลิมพระเกียรติ จังหวัดน่าน ทำได้สะดวกขึ้นไม่ต้องอ้อมผ่านแขวงไซยบุรี คาดว่าจะทำให้มูลค่าการค้าผ่านเส้นทางนี้เพิ่มขึ้น โดยเฉพาะสินค้าประเภท น้ำมันเชื้อเพลง วัสดุก่อสร้าง และอาหารและเครื่องดื่ม

การร่วมมือกับรัฐบาล สปป. ลาว ในการก่อสร้างสะพานเชียงแมน-หลวงพระบาง สปป. ลาว เชื่อมโยงเส้นทางการคมนาคมขนส่งและการท่องเที่ยว ช่วยเสริมสร้างความสัมพันธ์อันดีระหว่างประเทศไทยและ สปป. ลาว และแสดงให้เห็นถึงความร่วมมืออย่างยั่งยืนในระดับภูมิภาค เป็นกลไกสำคัญในการสนับสนุนการลงทุนในภาคเศรษฐกิจ อุตสาหกรรม และการท่องเที่ยว โดยเฉพาะการกระตุ้นเศรษฐกิจท้องถิ่นใน จังหวัดน่าน และเขตเศรษฐกิจพิเศษหลวงพระบาง ส่งเสริมความร่วมมือของผู้ประกอบการระหว่างไทยกับ สปป. ลาว โดยประชาชนที่อาศัยอยู่ในเขตพื้นที่โครงการและพื้นที่ใกล้เคียงจะได้รับประโยชน์ทางตรงจากโครงการโดยสามารถขนส่งสินค้าและเข้าถึงสิ่งอำนวยความสะดวกต่าง ๆ ในการดำรงชีวิตได้รวดเร็วและปลอดภัยมากขึ้น ตลอดจนได้รับผลประโยชน์ทางอ้อมจากการมีโอกาสในการประกอบอาชีพจากการท่องเที่ยว การค้าและการลงทุนที่ขยายตัวมากขึ้น ซึ่งผลประโยชน์ทั้งทางตรงและทางอ้อมที่จะได้รับส่งผลให้ประชาชนในพื้นที่มีคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้น

ทั้งนี้ โครงการดังกล่าว สพพ. จะสนับสนุนเงินกู้เงื่อนไขผ่อนปรนในวงเงิน 1,783.67 ล้านบาท โดยกำหนดให้มีการใช้วัสดุอุปกรณ์ต่าง ๆ ภายใต้โครงการจากไทยไม่น้อยกว่าร้อยละ 50 ของมูลค่าโครงการ รวมทั้งใช้ผู้ประกอบการงานก่อสร้างและที่ปรึกษาควบคุมงานก่อสร้างจากไทยเป็นหลักในการดำเนินโครงการ โครงการมีระยะเวลาก่อสร้างประมาณ 4 ปี โดยคาดว่าจะเริ่มดำเนินการก่อสร้างโครงการได้ภายใน ปี พ.ศ. 2570 และแล้วเสร็จภายในปี พ.ศ. 2574

แม้เป้าหมายการนำพาประเทศไทยก้าวข้าม “กับดักประเทศรายได้ปานกลาง” (Middle-Income Trap) ไปสู่สถานะประเทศรายได้สูง จะถูกหยิบยกขึ้นมาเป็นวาระหลักของการพัฒนาเศรษฐกิจอย่างต่อเนื่อง แต่ในทางปฏิบัติ ยุทธศาสตร์การปรับโครงสร้างอุตสาหกรรมของไทยที่ผ่านมายังมีความไม่ชัดเจน โดยที่ผ่านมาไทยจะได้รับความสนใจด้านการลงทุนจากต่างชาติ (FDI) จากอานิสงส์ของการปรับเปลี่ยนภูมิรัฐศาสตร์โลก

แต่คำถามเชิงโครงสร้างที่สำคัญคือ ไทยสามารถเก็บเกี่ยวผลประโยชน์ทางเศรษฐกิจและสร้างมูลค่าเพิ่มภายในประเทศได้จริงเพียงใด ตราบใดที่การลงทุนในอุตสาหกรรมเทคโนโลยีขั้นสูง ยังเป็นเพียงการนำเข้าเทคโนโลยีต้นทางจากต่างประเทศเพื่อมาใช้พื้นที่ไทยในการผลิตปลายน้ำ โดยที่ผู้ประกอบการและแรงงานไทยยังไม่ได้เชื่อมต่อหรือเป็นเจ้าของเทคโนโลยีอย่างแท้จริง

หัวใจสำคัญของการยกระดับสู่ประเทศรายได้สูง ไม่ได้ขึ้นอยู่กับการขยายปริมาณการผลิตสินค้าขั้นปลาย หรือการทำหน้าที่เป็นเพียง “พื้นที่ให้ต่างชาติเช่าตั้งโรงงาน” แล้วคนไทยรับเพียงค่าจ้างแรงงานขั้นต่ำ แต่ขึ้นอยู่กับการยกระดับผลิตภาพ และการถือครองขีดความสามารถทางเทคโนโลยีของตนเอง

เมื่อเศรษฐกิจไทยกำลังเผชิญภาวะเครื่องยนต์เดิมหมดแรง อัตราการเติบโตทางเศรษฐกิจตามศักยภาพลดลงเหลือเพียง 2–3% ต่อปี ซ้ำยังมีความเหลื่อมล้ำของการฟื้นตัวแบบ K-Shaped Economy หรือฟื้นตัวแบบสองขั้วชัดเจน ขณะที่ฐานอุตสาหกรรมดั้งเดิมของประเทศ เช่น ชิ้นส่วนยานยนต์ พลาสติก สิ่งทอ กำลังเสี่ยงต่อการถดถอยและสูญเสียความสามารถในการแข่งขัน

เร่งปรับโครงสร้างเศรษฐกิจ ก้าวข้ามกับดักประเทศรายได้ปลายกลาง

ดร.นพรุจ จินดาสมบัติเจริญ นักวิชาการทีดีอาร์ไอ เปิดเผยว่า การก้าวข้ามกับดักประเทศรายได้ปานกลางของไทยจำเป็นต้องเร่งปรับโครงสร้างเศรษฐกิจ จากเดิมที่พึ่งพาการผลิตและการลงทุนจากต่างประเทศ ไปสู่การยกระดับผลิตภาพและสร้างขีดความสามารถทางเทคโนโลยีของผู้ประกอบการไทย

ปัจจุบันแม้ไทยได้รับความสนใจจากการลงทุนโดยตรงจากต่างประเทศ (FDI) จากการเปลี่ยนแปลงของภูมิรัฐศาสตร์โลก แต่โจทย์สำคัญคือการสร้างมูลค่าเพิ่มภายในประเทศ เพราะการลงทุนในอุตสาหกรรมเทคโนโลยีขั้นสูงจำนวนหนึ่งยังเป็นการนำเข้าเทคโนโลยีจากต่างประเทศเพื่อผลิตสินค้าปลายน้ำ ขณะที่ผู้ประกอบการและแรงงานไทยยังไม่ได้เชื่อมต่อกับเทคโนโลยีในระดับที่สร้างความเป็นเจ้าของได้อย่างแท้จริง

ท่ามกลางเศรษฐกิจไทยที่เครื่องยนต์เดิมเริ่มชะลอ ศักยภาพการเติบโตลดลงเหลือเพียง 2–3% ต่อปี และเผชิญการฟื้นตัวแบบ K-Shaped Economy ขณะที่อุตสาหกรรมดั้งเดิม เช่น ชิ้นส่วนยานยนต์ พลาสติก และสิ่งทอ เริ่มเผชิญแรงกดดันด้านการแข่งขัน อุตสาหกรรมเครื่องมือแพทย์ จึงเป็นหนึ่งในอุตสาหกรรมยุทธศาสตร์ ที่สามารถทำหน้าที่เป็น Nexus Industry เชื่อมโยงฐานการผลิตเดิมไปสู่อุตสาหกรรมเทคโนโลยีมูลค่าสูง

ชูจุดแข็งไทย”บริการการแพทย์ไทย-ท่องเที่ยวเชิงสุขภาพ”

แม้ไทยมีจุดแข็งด้านบริการทางการแพทย์และการท่องเที่ยวเชิงสุขภาพ แต่โครงสร้างการผลิตเครื่องมือแพทย์ยังพึ่งพาสินค้ามูลค่าเพิ่มต่ำ โดยผู้ประกอบการไทยกว่า 50% ผลิตวัสดุสิ้นเปลืองใช้ครั้งเดียว ขณะที่ผู้ผลิตครุภัณฑ์ทางการแพทย์คงทนมีเพียง 7% และผู้ผลิตชุดตรวจวินิจฉัยโรคเพียง 4% อีกทั้งผู้ผลิตกว่า 96.5% เป็น SMEs ซึ่งยังมีข้อจำกัดด้านเงินทุนและการวิจัยพัฒนาขั้นสูง

ด้านการค้า ไทยส่งออกเครื่องมือแพทย์มูลค่า 133,393 ล้านบาท แต่ 86% หรือ 114,872 ล้านบาท เป็นสินค้าวัสดุสิ้นเปลือง ขณะที่ครุภัณฑ์ทางการแพทย์มีสัดส่วนเพียง 12% และชุดตรวจวินิจฉัยเพียง 2% สะท้อนว่า ไทยยังอยู่ในห่วงโซ่การผลิตขั้นต้นและมีมูลค่าเพิ่มไม่สูงนัก

ขณะที่ไทยนำเข้าเครื่องมือแพทย์มูลค่ารวม 96,937 ล้านบาท โดยเป็นครุภัณฑ์ทางการแพทย์คงทน 38% และชุดตรวจวินิจฉัย 19% สะท้อนการพึ่งพาเทคโนโลยีและผลิตภัณฑ์ทางการแพทย์จากต่างประเทศในระดับสูง ทั้งที่ไทยมีอุปสงค์ภายในประเทศขนาดใหญ่จากระบบหลักประกันสุขภาพ โรงพยาบาลรัฐ และตลาด Medical Tourism

ดร.นพรุจ ระบุว่า โจทย์สำคัญจึงไม่ใช่เพียงการเพิ่มงบประมาณสนับสนุน แต่ต้องแก้ปัญหาการทำงานแบบแยกส่วน โดยเชื่อมเครื่องมือของรัฐตลอดห่วงโซ่ ตั้งแต่ทุนวิจัยจากกระทรวง อว. สิทธิประโยชน์การลงทุนจาก BOI ระบบกำกับดูแลของ อย. ห้องแล็บทดสอบและโครงสร้างพื้นฐานคุณภาพ (NQI) ไปจนถึงการจัดซื้อจัดจ้างผ่านบัญชีนวัตกรรมไทยและระบบเบิกจ่ายของ สปสช.

เสนอรัฐทำ Roadmap อุตสาหกรรมเครื่องมือแพทย์

นอกจากนี้ เสนอให้จัดทำ Roadmap อุตสาหกรรมเครื่องมือแพทย์ แบ่งผลิตภัณฑ์เป้าหมายเป็นระยะสั้น กลาง และยาว พร้อมออกแบบมาตรการให้เหมาะกับระดับเทคโนโลยี โดยสินค้าที่ไทยผลิตได้แล้วควรเร่งสร้างตลาด ยกระดับมาตรฐานสากล และผลักดันการจัดซื้อเพื่อทดแทนการนำเข้า ส่วนสินค้าที่มีความเสี่ยงสูงและใช้เทคโนโลยีขั้นสูงควรเน้น R&D เชิงลึก การพัฒนาบุคลากรทักษะสูง และการดึงดูด FDI เชิงยุทธศาสตร์เพื่อเชื่อมโยงห่วงโซ่อุปทาน

สำหรับ “บัญชีนวัตกรรมไทย” คอขวดสำคัญยังอยู่ที่ความเชื่อมั่นของแพทย์และบุคลากรทางการแพทย์ต่อผลิตภัณฑ์ไทย รวมถึงการมีผลิตภัณฑ์เจ้าตลาดจากต่างประเทศอยู่ก่อน จึงจำเป็นต้องสร้างระบบทดสอบ รับรองมาตรฐาน และสร้างหลักฐานด้านประสิทธิภาพ เพื่อเพิ่มความเชื่อมั่นและเปิดทางให้สินค้าไทยเข้าสู่การใช้งานจริง

ทั้งนี้ การยกระดับอุตสาหกรรมเครื่องมือแพทย์จำเป็นต้องขับเคลื่อนเป็น Policy Package ครบ 4 มิติ ได้แก่ การยกระดับขีดความสามารถและมาตรฐานการผลิต (Supply Upgrade) การสร้างอุปสงค์และตลาดใช้งานจริง (Demand Support) การปฏิรูประบบกำกับดูแลและโครงสร้างพื้นฐานคุณภาพ (Institutional Governance & NQI) และการออกแบบสภาพแวดล้อมการแข่งขัน (Competition Dynamics)

หากสามารถเชื่อมโยงนโยบายทั้ง 4 ด้านให้ทำงานเป็นระบบเดียวกัน อุตสาหกรรมเครื่องมือแพทย์จะไม่เพียงช่วยลดการพึ่งพาการนำเข้า แต่ยังสามารถเป็นฐานในการสร้างเทคโนโลยี พัฒนาทักษะแรงงาน เพิ่มผลิตภาพ และสร้างมูลค่าเพิ่มภายในประเทศ ซึ่งจะเป็นส่วนสำคัญของการผ่าตัดโครงสร้างเศรษฐกิจไทยสู่เศรษฐกิจมูลค่าสูงในระยะยาว

อ่านข่าว:

“ทรัพย์สินทางปัญญา” พลิกศักยภาพ สินค้าไทยสร้างมูลค่าใหม่ หนุนเศรษฐกิจเติบโต

ทีดีอาร์ไอเร่งปฏิรูปสุขภาพ ชูนวัตกรรม–การเงิน–บำบัดไต ลดภาระคนไทย