Category: เศรษฐกิจ

กรมประมง โชว์ศักยภาพขับเคลื่อนการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำอย่างยั่งยืน ในเวทีผู้นำเขตเศรษฐกิจเอเปคสร้างความสมดุลประสิทธิภาพการผลิต เศรษฐกิจ และสิ่งแวดล้อม ผ่านการพัฒนาด้านเทคโนโลยีและนวัตกรรม ณ สาธารณรัฐประชาชนจีน

เมิ้อวันที่ 6 กุมภาพันธ์ 2569 ณ ศูนย์การประชุมนานาชาติไป่หยุน เมืองกว่างโจว สาธารณรัฐประชาชนจีน อธิบดีกรมประมง นำคณะผู้แทนประเทศไทยเข้าร่วม การประชุมเชิงปฏิบัติการเพื่อแลกเปลี่ยนแนวปฏิบัติที่ดีในการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำอย่างยั่งยืนระหว่างภาครัฐและภาคเอกชนในเขตเศรษฐกิจเอเปค (Workshop on Sharing Best Public and Private Practices in the Aquaculture Sector and Coexisting with Biodiversity in the APEC Region) ซึ่งจัดขึ้นภายใต้กรอบความร่วมมือของคณะทำงานด้านมหาสมุทรและการประมงเอเปค (Ocean and Fisheries Working Group : OFWG) และเป็นส่วนหนึ่งของการประชุมผู้นำเขตเศรษฐกิจเอเปค 2026 (APEC 2026) โดยมีผู้บริหาร ผู้เชี่ยวชาญ ผู้แทนจากภาครัฐ ภาคเอกชน จากองค์กรระหว่างประเทศและประเทศสมาชิกจากเขตเศรษฐกิจเอเปคเข้าร่วม อาทิ สาธารณรัฐประชาชนจีน ออสเตรเลีย แคนาดา ญี่ปุ่น สาธารณรัฐเกาหลี ฮ่องกง นิวซีแลนด์ สหรัฐอเมริกา บรูไน อินโดนีเซีย มาเลเซีย สิงคโปร์ ฟิลิปปินส์ ไต้หวัน ชิลี เม็กซิโก เปรู รัสเซีย ปาปัวนิวกินี เวียดนาม และประเทศไทย เข้าร่วมประชุม

นางฐิติพร หลาวประเสริฐ อธิบดีกรมประมง เปิดเผยว่า การประชุมดังกล่าวมีเป้าหมายเพื่อเสริมสร้างความร่วมมือระหว่างเขตเศรษฐกิจเอเปคในการยกระดับศักยภาพการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำให้เติบโตควบคู่กับความมั่นคงทางเศรษฐกิจ เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม และสอดคล้องกับการอนุรักษ์ความหลากหลายทางชีวภาพ ตลอดจนเพิ่มความสามารถในการปรับตัวและรับมือกับการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ เพื่อสนับสนุนความมั่นคงทางอาหารและตอบสนองต่อเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืนของสหประชาชาติ (Sustainable Development Goals : SDGs) โดยมุ่งเน้นการประยุกต์ใช้เทคโนโลยีและนวัตกรรม การส่งเสริมการปฏิบัติตามกฎระเบียบด้านการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำและสิ่งแวดล้อม ตลอดจนการพัฒนานโยบายและแนวทางความร่วมมือเชิงบูรณาการ เพื่อขับเคลื่อนการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำที่สามารถอยู่ร่วมกับความหลากหลายทางชีวภาพได้อย่างสมดุลและยั่งยืน ซึ่งสาระสำคัญของการประชุม ประกอบด้วย

1. การเสริมสร้างความตระหนักรู้และความเข้าใจเกี่ยวกับแนวปฏิบัติ เทคโนโลยี และนวัตกรรมที่สนับสนุนการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำอย่างยั่งยืน ควบคู่กับการปฏิบัติตามกฎระเบียบด้านการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำและสิ่งแวดล้อมอย่างเคร่งครัด

2. การแลกเปลี่ยนกรณีศึกษาความสำเร็จในการยกระดับการกำกับดูแลด้านสิ่งแวดล้อม และการส่งเสริมการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อมและคงไว้ซึ่งความหลากหลายทางชีวภาพ

3. การเปิดเวทีแลกเปลี่ยนความคิดเห็นและเรียนรู้ร่วมกัน เพื่อสะท้อนอุปสรรค โอกาส และแนวทางรับมือกับความท้าทายจากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศและความผันผวนทางการค้า ซึ่งเป็นประเด็นสำคัญต่อการบริหารจัดการการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำสู่ความยั่งยืนในระยะยาว

4. การเสริมสร้างความร่วมมือและพัฒนาแนวปฏิบัติในระดับภูมิภาค เพื่อสนับสนุนการขับเคลื่อนการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำอย่างยั่งยืนควบคู่กับการอนุรักษ์ความหลากหลายทางชีวภาพอย่างเป็นรูปธรรม

ในโอกาสนี้ กรมประมงจึงได้นำเสนอแนวทาง “แนวปฏิบัติภาครัฐของไทยในการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำอย่างยั่งยืน : การสร้างสมดุลระหว่างประสิทธิภาพการผลิต การติดตามคุณภาพสิ่งแวดล้อม และการกำกับดูแลภายใต้กรอบกฎหมาย ผ่านการขับเคลื่อนด้วยเทคโนโลยีและนวัตกรรม” (Thailand’s Public-Sector Practices in Sustainable Aquaculture: Balancing Productivity, Environmental Monitoring, and Regulatory Oversight through Technology) ซึ่งเป็นไปตามที่กรมประมงได้มีการกำหนดกรอบนโยบายและกฎระเบียบด้านการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำให้สอดคล้องกับมาตรฐานสากล ควบคู่กับการบริหารจัดการทรัพยากรอย่างสมดุลในมิติเศรษฐกิจ สังคม และสิ่งแวดล้อม ผ่านการบูรณาการความร่วมมือภายใต้นโยบาย “Fisheries Connect for Sustainability” เพื่อส่งเสริมการใช้ทรัพยากรอย่างมีความรับผิดชอบและยั่งยืน ซึ่งการนำเสนอครั้งนี้ ได้สะท้อนถึงวิสัยทัศน์ของประเทศไทยในการมุ่งสู่การพลิกโฉมการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำ (Aquaculture Transformation) โดยให้ความสำคัญกับ 5 กลยุทธ์หลัก ได้แก่ 1. การเพิ่มประสิทธิภาพการผลิต (Enhancing Production Efficiency) 2. การพัฒนาสัตว์น้ำพันธุ์ดีและมีคุณภาพสูง (High-Quality Aquatic Breeds) 3. การขับเคลื่อนการเกษตรอัจฉริยะและเกษตรแม่นยำ (Smart Farming and Precision Aquaculture) 4. การสร้างมูลค่าเพิ่มให้กับผลิตภัณฑ์สัตว์น้ำ (Added Product Value) 5. การเสริมสร้างความปลอดภัยทางชีวภาพในฟาร์มเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำ (Biosecurity)

นอกจากนี้ กรมประมงยังได้นำเสนอการประยุกต์ใช้เทคโนโลยีและนวัตกรรม ที่มุ่งลดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมอย่างเป็นรูปธรรม ผ่านการดำเนินโครงการความร่วมมือด้านการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำร่วมกับองค์กรระหว่างประเทศ อาทิ องค์กรข่ายงานศูนย์เพาะเลี้ยงสัตว์น้ำแห่งเอเชียแปซิฟิก (Network of Aquaculture Centres in Asia-Pacific : NACA) และองค์การอาหารและเกษตรแห่งสหประชาชาติ (Food and Agriculture Organization of the United Nations : FAO) ความร่วมมือดังกล่าวครอบคลุมการส่งเสริมการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำคาร์บอนต่ำในฟาร์มกุ้งทะเล (Shrimp Decarbonization Initiative) การประยุกต์ใช้แนวทางแก้ไขปัญหาที่อาศัยธรรมชาติ (Nature-based Solutions : NbS) อาทิ การเพาะเลี้ยงแบบผสมผสานและการเพาะเลี้ยงหลายระดับโภชนาการ (Integrated Multitrophic Aquaculture : IMTA) การเลี้ยงปลาในนาข้าว (Rice–Fish Culture) การใช้โปรตีนทางเลือกจากหนอนแมลงวันลายเป็นวัตถุดิบอาหารสัตว์น้ำ และการส่งเสริมการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำที่ไม่ต้องให้อาหาร เช่น สาหร่ายทะเลและปลิงทะเล ซึ่งช่วยลดแรงกดดันต่อทรัพยากรธรรมชาติและระบบนิเวศ

ขณะเดียวกัน กรมประมงยังได้ผลักดันการนำเทคโนโลยีและนวัตกรรมสมัยใหม่มาใช้ในระบบการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำอย่างยั่งยืน อาทิ ระบบเพาะเลี้ยงแบบหมุนเวียนน้ำ (Recirculating Aquaculture Systems : RAS) การลดต้นทุนพลังงานและลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกด้วยการใช้พลังงานแสงอาทิตย์ในฟาร์มเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำ รวมถึงการใช้เครื่องให้อากาศอัจฉริยะ การประยุกต์ใช้เทคโนโลยีดิจิทัลเพื่อยกระดับประสิทธิภาพด้านการตรวจสอบย้อนกลับและการกำกับดูแลตลอดห่วงโซ่การผลิต ผ่านระบบติดตามคุณภาพน้ำแบบเรียลไทม์ และระบบตรวจวินิจฉัยโรคสัตว์น้ำพร้อมให้คำแนะนำทางไกล ซึ่งช่วยยกระดับความเชื่อมั่นด้านความปลอดภัยอาหาร เพิ่มประสิทธิภาพการจัดการฟาร์มและการใช้ทรัพยากรอย่างคุ้มค่า เสริมสร้างขีดความสามารถในการแข่งขัน และสนับสนุนการพัฒนาการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำของไทยสู่ความยั่งยืนในระดับสากล

อธิบดีกรมประมง กล่าวในตอนท้ายว่า การเข้าร่วมการประชุมในครั้งนี้ สะท้อนถึงบทบาทเชิงรุกและความมุ่งมั่นของกรมประมง กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ในการบูรณาการความร่วมมือกับเขตเศรษฐกิจเอเปค โดยเน้นย้ำว่าประเทศไทยพร้อมเดินหน้าเป็นภาคีที่เข้มแข็งและมีความรับผิดชอบบนเวทีนานาชาติ ในการร่วมกำหนดทิศทางการพัฒนาการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำ ถ่ายทอดองค์ความรู้ แลกเปลี่ยนประสบการณ์ และเสริมสร้างความร่วมมือ เพื่อขับเคลื่อนการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำอย่างยั่งยืน สร้างความสมดุลประสิทธิภาพการผลิต เศรษฐกิจ และสิ่งแวดล้อม ผ่านการพัฒนาด้านเทคโนโลยีและนวัตกรรม อันจะนำไปสู่ความมั่นคงทางอาหาร การเติบโตทางเศรษฐกิจ และความสมดุลของระบบนิเวศในระยะยาวต่อไป

บล.กสิกรไทย ระบุว่า ในเดือนม.ค. ดัชนี SET ปรับตัวเพิ่มขึ้นแรง 5.2% แม้ตลาดจะเผชิญความผันผวนในช่วงต้นเดือนจากความกังวลด้านภูมิรัฐศาสตร์ หลังประธานาธิบดีทรัมป์แสดงท่าทีต้องการครอบครองกรีนแลนด์ และความเสี่ยงที่สหรัฐฯ อาจใช้กำลังทางทหารกับอิหร่าน นอกจากนี้ดัชนีตลาดยังถูกกดดันจากการขาย Big Lot หุ้น DELTA รวมถึงอัตราผลตอบแทนพันธบัตรรัฐบาลไทยที่ปรับตัวขึ้นอย่างต่อเนื่อง ซึ่งส่งผลลบต่อบรรยากาศการลงทุนในตลาดโดยรวม อย่างไรก็ดี ความเชื่อมั่นการลงทุนเริ่มปรับตัวดีขึ้นตั้งแต่ช่วงกลางเดือน หลังทรัมป์ชี้แจงในเวที World Economic Forum ที่เมืองดาวอสว่าจะไม่ใช้กำลังเพื่อเข้าครอบครองกรีนแลนด์ นอกจากนี้ ตลาดหุ้นไทยยังได้รับแรงหนุนจากกระแสเงินทุนไหลเข้า บนคาดการณ์ว่า MSCI ปรับลดน้ำหนักการลงทุนในตลาดอินโดนีเซีย ซึ่งส่งผลให้จะมีเม็ดเงินลงทุนไหลออกมายังตลาดในภูมิภาคอื่น รวมถึงประเทศไทย

ท่ามกลางบรรยากาศการเมืองที่กลับมาคึกคักอีกครั้ง ก่อนถึงการเลือกตั้งในวันอาทิตย์ที่ 8 กุมภาพันธ์ 2569 คำถามสำคัญที่สังคมกำลังจับตา คือ การเลือกตั้งครั้งนี้จะเป็น ‘จุดเปลี่ยน’ ของประเทศไทย หรือจะเป็นเพียงการย้ำรอยอยู่กับที่เช่นเดิม

บทความล่าสุดจาก Bloomberg วิเคราะห์สถานการณ์ที่น่ากังวลของประเทศไทย โดยชี้ให้เห็นว่า ที่ผ่านมาแม้ประชาชนจะพยายามออกไปใช้สิทธิ์เลือกตั้งเพื่อเปลี่ยนแปลงประเทศมากแค่ไหน แต่ในความเป็นจริงเศรษฐกิจไทยกลับดูเหมือนจะติดหล่มอยู่ในโครงสร้างแบบเดิมที่ไม่เอื้อต่อการก้าวไปข้างหน้าในโลกยุคอนาคต

ยิ่งวันนี้ความหวังที่การเลือกตั้งจะเป็น ‘จุดเปลี่ยน’ ครั้งใหญ่เริ่มถูกตั้งคำถามว่าอาจเป็นเพียงภาพลวงตา เพราะตราบใดที่โครงสร้างเชิงอำนาจและเศรษฐกิจยังไม่ได้รับการเขย่าใหม่ สังคมไทยก็ทำได้แค่เดินวนอยู่ในอ่างของปัญหาเดิมๆ ที่รุมเร้ามานานกว่าสองทศวรรษ

หากย้อนกลับไปในช่วง 20 ปีที่ผ่านมา ประเทศไทยเคยเป็นดาวรุ่งที่ถูกคาดหมายว่าจะเจริญรอยตามเสือเศรษฐกิจอย่างเกาหลีใต้หรือสิงคโปร์ แต่ภาพฝันนั้นกลับสลายไปเพราะวงจรการรัฐประหารที่ซ้ำซากและความไม่มั่นคงทางการเมืองที่ทำให้รัฐบาลขาดความต่อเนื่องในการบริหาร

ทำให้ปัจจุบันไทยกลายเป็นประเทศที่โตไม่ทันโลก และรั้งท้ายเพื่อนบ้านในภูมิภาคอย่างเห็นได้ชัด ยิ่งสะท้อนให้เห็นชัดจากข้อมูล ที่ระบุว่า นับตั้งแต่ช่วงก่อนโควิด เศรษฐกิจไทยขยายตัวเพิ่มขึ้นเพียง 5% หรือเฉลี่ยเพียง 1% ต่อปี ในขณะที่คู่แข่งอย่างเวียดนามและอินเดียพุ่งทะยานไปถึง 40%

ในช่วงเวลาเดียวกัน ปัญหาของไทยไม่ได้มีแค่เรื่องตัวเลข GDP เท่านั้น แต่ยังรวมถึงหนี้ครัวเรือนที่พุ่งสูง โครงสร้างประชากรที่ก้าวเข้าสู่สังคมสูงวัยอย่างรวดเร็ว และขาดแคลนอุตสาหกรรมใหม่ที่จะเข้ามาเป็นเครื่องยนต์ขับเคลื่อนประเทศแทนที่การท่องเที่ยวและการส่งออกที่เริ่มอ่อนแรงลง

ดังนั้น การเลือกตั้งครั้งนี้จึงกลายเป็นสมรภูมิการแข่งขันแบบสามขั้วที่น่าจับตา ระหว่าง ‘พรรคประชาชน’ ทายาททางการเมืองของพรรคก้าวไกลที่เน้นการปฏิรูปเชิงโครงสร้างและการทลายทุนผูกขาด กับขั้วของ ‘พรรคเพื่อไทย’ และ ‘พรรคภูมิใจไทย’ ภายใต้การนำของนายกรัฐมนตรีรักษาการ อนุทิน ชาญวีรกูล ที่ยังคงเน้นนโยบายประชานิยมและการกระตุ้นเศรษฐกิจระยะสั้นเป็นหลัก

แม้พรรคประชาชนจะครองความนิยมในเขตเมืองและเสนอทางออกผ่านการแก้ไขรัฐธรรมนูญเพื่อสร้างกติกาการแข่งขันที่เป็นธรรม แต่หนทางสู่การจัดตั้งรัฐบาลกลับเต็มไปด้วยขวากหนาม เพราะขาดพันธมิตรทางการเมืองที่จะช่วยรวบรวมเสียงให้ถึงกึ่งหนึ่งของสภา ซึ่งต่างจากขั้วเพื่อไทยและภูมิใจไทยที่มีฐานเสียงกว้างขวางและมีความพร้อมในการจับมือกันเพื่อรักษาอำนาจเดิมไว้มากกว่า

อีกหนึ่งปัญหาเชิงโครงสร้างที่ฝังรากลึกในเศรษฐกิจไทย คือ การผูกขาด โดยข้อมูลจากองค์การเพื่อความร่วมมือทางเศรษฐกิจและการพัฒนา (OECD) ชี้ชัดว่า รายได้ของเศรษฐกิจไทยมากกว่า 85% กระจุกตัวอยู่ในมือบริษัทเพียงราว 5% เท่านั้น ขณะที่กลุ่มทุนขนาดใหญ่ไม่กี่ตระกูลมีอิทธิพลครอบคลุมหลากหลายอุตสาหกรรม ตั้งแต่อาหาร พลังงาน ไปจนถึงโทรคมนาคม และมีสัดส่วนรวมเกือบ 20% ของมูลค่าตลาดหลักทรัพย์ไทย

โครงสร้างดังกล่าวส่งผลให้เกิดภาวะ ปลาใหญ่กินรวบ บั่นทอนการแข่งขัน ปิดกั้นนวัตกรรม และซ้ำเติมปัญหาค่าครองชีพของประชาชนให้ปรับตัวสูงขึ้นอย่างต่อเนื่อง

อย่างไรก็ตาม บรรยากาศบนเวทีหาเสียงยังคงถูกครอบงำด้วยนโยบายประชานิยม ตั้งแต่โครงการรัฐช่วยจ่ายไปจนถึงแนวคิดอย่าง หวยใบเสร็จ ท่ามกลางคำเตือนจากนักเศรษฐศาสตร์ว่า มาตรการเหล่านี้อาจให้ผลได้อย่างจำกัด เนื่องจากพื้นที่ทางการคลังของประเทศกำลังหดแคบลงอย่างต่อเนื่อง ขณะที่หนี้สาธารณะขยับเข้าใกล้เพดานราว 66% ของ GDP ประกอบกับมุมมองเชิงลบจากสถาบันจัดอันดับความน่าเชื่อถือ ทำให้รัฐบาลชุดใหม่ต้องเริ่มต้นการทำงานภายใต้ข้อจำกัดที่ตึงตัวอย่างยิ่ง

ในภาพใหญ่ Bloomberg Economics ประเมินว่า ไทยกำลังแสดงอาการของภาวะ ‘ประเทศพัฒนาแล้วทั้งที่ยังยากจน’ ซึ่งถือเป็นสัญญาณเตือนอันตรายสำหรับนักลงทุนทั่วโลก โดยเฉพาะเมื่อเงินลงทุนโดยตรงจากต่างประเทศ (FDI) ที่ไหลเข้าสู่ไทยยังตามหลังมาเลเซียและเวียดนามอยู่หลายเท่าตัว สะท้อนถึงความเชื่อมั่นต่อศักยภาพระยะยาวของประเทศที่กำลังลดลงอย่างน่ากังวล หากรัฐบาลใหม่ยังลังเลที่จะเดินหน้าปฏิรูปโครงสร้างเศรษฐกิจอย่างจริงจัง เพราะเกรงผลกระทบในระยะสั้น ไทยอาจพลาดเป้าหมายการก้าวสู่ประเทศรายได้สูงไปอย่างถาวร

ด้วยเหตุนี้ การเลือกตั้งในวันอาทิตย์ที่ 8 กุมภาพันธ์ 2569 จึงไม่ใช่เพียงการเข้าคูหาเพื่อเลือกบุคคลใหม่มาดำเนินนโยบายแบบเดิม แต่คือจุดตัดสินใจครั้งสำคัญว่า ประเทศไทยจะยอมรับความเจ็บปวดระยะสั้นเพื่อคลี่คลายปัญหาเชิงโครงสร้าง หรือจะปล่อยให้เศรษฐกิจค่อยๆ ซบเซาลงจนยากจะฟื้นกลับได้ในอีกสามทศวรรษข้างหน้า

อ้างอิง:

• https://www.bloomberg.com/news/articles/2026-02-05/thais-keep-voting-for-change-and-getting-the-same-old-economy

7/02/2569 | 101 |