Author: ข่าวกรุงเทพฯ

ในช่วงที่เหลือของปีนี้ เศรษฐกิจโลกอาจกำลังเผชิญ 3 ความเสี่ยงใหญ่ ได้แก่ สงครามกำแพงภาษีรอบใหม่ ระหว่างสหรัฐฯ และจีน ภาวะฟองสบู่ AI และปัญหาหนี้สินทั่วโลกที่พุ่งสูงต่อเนื่อง

จนถึงขณะนี้เศรษฐกิจโลกสามารถยืนหยัดต้านทานการถาโถมของมาตรการภาษีศุลกากรจากสหรัฐฯ ครั้งใหญ่ที่สุดนับตั้งแต่ทศวรรษ 1930 ได้ เห็นได้จากผู้บริโภคชาวอเมริกันยังคงใช้จ่ายอย่างต่อเนื่อง หลังจากบริษัทต่างๆ ยอมดูดซับต้นทุนที่สูงขึ้นไป และกระแสความนิยมในเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ (AI) ได้จุดประกายความเชื่อมั่นของนักลงทุนขึ้นมา

อย่างไรก็ตาม คำขู่รอบล่าสุดของประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ ที่จะบังคับใช้มาตรการทางภาษีครั้ง ‘มหาศาล’ กับสินค้าจากจีน ได้จุดประกายความกลัวระลอกใหม่ว่าจะเกิดผลกระทบอย่างรุนแรงต่อเศรษฐกิจโลกอีกครั้ง ซ้ำเติมความกังวลเรื่องหนี้ภาครัฐที่พุ่งสูงขึ้นและภาวะฟองสบู่ในหุ้นกลุ่มเทคโนโลยี

โดยย้อนกลับไป เมื่อวันศุกร์ที่ผ่านมา (ตามเวลาสหรัฐฯ) ประธานาธิบดีสหรัฐฯ กล่าวว่า จะขึ้นภาษีกับจีนเพิ่มอีก 100% ตั้งแต่วันที่ 1 พฤศจิกายน

อย่างไรก็ตาม เมื่อวันอาทิตย์ที่ผ่านมา ทรัมป์ส่งสัญญาณไม่ต้องการให้ความขัดแย้งทางการค้ากับจีนบานปลาย โดยกล่าวผ่านโพสต์บน Truth Social ว่า “อย่ากังวลเรื่องจีนเลย ทุกอย่างจะเรียบร้อยดี”

พร้อมระบุว่า “ประธานาธิบดีสีที่น่าเคารพ เพียงแค่กำลังอยู่ในช่วงเวลาที่ย่ำแย่ และเขาไม่ต้องการให้ประเทศของเขาเผชิญภาวะเศรษฐกิจตกต่ำครั้งใหญ่ (Depression) และผมก็เช่นกัน”

ความกังวลเหล่านี้คาดว่า จะเป็นหัวข้อหลักในการประชุมของรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลังและผู้ว่าการธนาคารกลางต่างๆ ซึ่งจะเดินทางมารวมตัวกันที่กรุงวอชิงตันในสัปดาห์นี้ เพื่อเข้าร่วมการประชุมประจำปีของกองทุนการเงินระหว่างประเทศ (IMF) และธนาคารโลก (The World Bank and IMF Annual Meetings 2025)

จับตา! หนี้สินทั่วโลกพุ่งสูง

นอกจากนี้ หนี้สินที่พุ่งสูงขึ้นทั้งในกลุ่มประเทศพัฒนาแล้วและตลาดเกิดใหม่ จะเป็นประเด็นสำคัญในการหารือที่วอชิงตัน โดยตามข้อมูลจากสถาบันการเงินระหว่างประเทศ (IIF) ระบุว่า ยอดหนี้สินทั่วโลกโดยรวม (Total Global Debt) เพิ่มขึ้นมากกว่า 21 ล้านล้านดอลลาร์ในช่วงครึ่งแรกของปี 2025 แตะระดับสูงสุดเป็นประวัติการณ์ที่เกือบ 338 ล้านล้านดอลลาร์ในไตรมาสที่ 2

โดยขนาดของการเพิ่มขึ้นนี้เทียบเคียงได้กับการพุ่งขึ้นอย่างรวดเร็วที่เคยเกิดขึ้นในช่วงครึ่งหลังของปี 2020 ซึ่งเป็นช่วงที่มาตรการเชิงนโยบายเพื่อรับมือกับการระบาดใหญ่จากโควิด ได้ขับเคลื่อนให้เกิดการก่อตัวของหนี้สินทั่วโลกในระดับที่ไม่เคยปรากฏมาก่อน

ท่ามกลางความกังวลเกี่ยวกับอัตราดอกเบี้ยระยะยาวที่ปรับตัวสูงขึ้น ได้ส่งผลให้รัฐบาลหลายประเทศหันมานิยมการออกตราสารหนี้ระยะสั้น ซึ่งเป็นการเพิ่มแรงกดดันทางการเมืองต่อธนาคารกลางให้ปรับลดอัตราดอกเบี้ยนโยบาย

หลายฝ่ายห่วง! ความเปราะบางของกลุ่มเทคโนโลยี

นอกจากนี้ เศรษฐกิจโลกยังความกังวลในระยะสั้นอีกประการคือ การกลับตัวของกระแสความคลั่งไคล้ใน AI โดยเมื่อสัปดาห์ก่อน คริสตาลินา กิออร์กิเอวา กรรมการผู้จัดการ กองทุนการเงินระหว่างประเทศ (IMF) เพิ่งกล่าวเกี่ยวถึงภาวะที่ดูเหมือนจะอ้างอิงถึงภาวะฟองสบู่ดอทคอมเมื่อปี 2000

โดยระบุว่า “การประเมินมูลค่าทรัพย์สินในปัจจุบันกำลังมุ่งไปสู่ระดับเดียวกับที่เราเคยเห็นท่ามกลางกระแสความนิยมอินเทอร์เน็ตเมื่อ 25 ปีก่อน หากเกิดการปรับฐานอย่างรุนแรง ภาวะการเงินที่ตึงตัวสูงขึ้นอาจฉุดรั้งการเติบโตของเศรษฐกิจทั่วโลก เผยให้เห็นความเปราะบาง และทำให้ชีวิตความเป็นอยู่ของประชากรในประเทศกำลังพัฒนายากลำบากเป็นพิเศษ”

โดยในแบบจำลองของ Oxford Economics กล่าวว่า การชะลอตัวของกลุ่มเทคโนโลยีในสหรัฐฯ จะทำให้เศรษฐกิจที่ใหญ่ที่สุดในโลกเข้าใกล้ภาวะถดถอย และฉุดการเติบโตของเศรษฐกิจโลกให้เหลือ 2% ในปี 2026 แทนที่จะเป็น 2.5% ตามที่คาดการณ์ไว้ และยังมีความเป็นไปได้ที่จะได้รับผลกระทบหนักกว่านั้น

ขณะที่นักเศรษฐศาสตร์กำลังจับตาดูความเปราะบางในภาคเทคโนโลยีมากขึ้น ควบคู่ไปกับความไม่แน่นอนที่ยังคงเชื่อมโยงกับมาตรการภาษี อเล็กซิส โครว์ หัวหน้านักเศรษฐศาสตร์ของ PwC US กล่าวว่า กระแสความคลั่งไคล้ใน AI ไม่จำเป็นต้องนำไปสู่กลไกการเติบโตในระยะยาวเสมอไป โดยระบุว่า “ยังไม่มีข้อสรุปที่ชัดเจนว่ากระแสการลงทุนนี้จะนำไปสู่การปรับปรุงผลิตภาพอย่างยั่งยืน และส่งผลให้การเติบโตทางเศรษฐกิจเพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญหรือไม่”

ภาพ: Andriy Onufriyenko / GettyImages

อ้างอิง:

• https://www.bloomberg.com/news/articles/2025-10-12/world-economy-faces-triple-risk-of-tariffs-ai-bubble-and-soaring-debt?srnd=phx-economics-v2&sref=CVqPBMVg
• https://www.imf.org/th/News/Articles/2025/10/08/sp100825-annual-meetings-2025-curtain-raiser

“สุชาติ” ชี้กับดักเศรษฐกิจไทยคือลงทุนต่ำ เทคโนโลยีต่ำ หนี้สูง ต้นเหตุจากเงินบาทแข็งมาก ดอกเบี้ยสูง เงินเฟ้อต่ำจนติดลบ แนะรัฐบาลต้องแก้ปัญหาที่ต้นเหตุจึงจะฟื้นเศรษฐกิจได้

วันที่ 13 ต.ค. 2568 ศาสตราจารย์ ดร.สุชาติ ธาดาธำรงเวช อดีตรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง กล่าวถึง กรณีที่รมว.คลัง ปัจจุบันพูดว่า เศรษฐกิจไทยติด 4 กับดัก ได้แก่ การลงทุนต่ำ, หนี้สูง, เทคโนโลยีต่ำ, และมีคนแก่จำนวนมากนั้น เป็นเรื่องจริงมานานแล้ว แต่เป็นเรื่องของโครงสร้างเศรษฐกิจ เป็นเรื่องของภาคเอกชนและภาคประชาชน รัฐบาลจะทำอย่างไร เพื่อแก้ไขปัญหาเหล่านี้

3 กับดักเศรษฐกิจไทย

โดย 3 เรื่องแรก คือลงทุนต่ำ, หนี้สูง และเทคโนโลยีต่ำนั้น “เป็นผลเบื้องต้นของปัญหา” ไม่ใช่เหตุแห่งปัญหา รัฐบาลควรแก้ที่อริยสัจแห่งปัญหา เหตุแห่งปัญหาของเศรษฐกิจไทยคือ ค่าเงินบาทแข็งเกินไป ดอกเบี้ยสูงไป เงินเฟ้อต่ำไป  ศ.สุชาติ กล่าวว่า ค่าเงินบาทแข็งมากเกินไปมานานกว่า 20 ปีแล้ว ทำให้การส่งออกและท่องเที่ยวเติบโตต่ำ จึงมาลดรายได้ประเทศ (GDP) ลดรายได้ประชาชน ผลคือ การลงทุนใหม่มีน้อย การลงทุนในเทคโนโลยีใหม่ก็น้อย เพราะไม่มีเงินและผลิตแล้วก็ขายไม่ได้ รายได้ประชาชนจึงต่ำไม่พอกิน จึงต้องกู้มากิน หนี้ประชาชนจึงสูงมาก รัฐบาลก็ได้ภาษีน้อย จึงไปกู้มามาก หนี้รัฐบาลจึงสูงมากด้วย

แนะวิธีแก้ไขเพิ่มปริมาณเงินบาท

ศ.สุชาติ กล่าวว่า วิธีการแก้ปัญหา จึงต้องเพิ่มปริมาณเงินบาทในระบบเศรษฐกิจก่อน ซึ่งจะทำให้เงินเฟ้อไทยเพิ่มขึ้นเท่าๆ เงินเฟ้อโลก เงินบาทจึงจะอ่อนค่าลง ทำให้การส่งออกและท่องเที่ยวเติบโตสูงขึ้น มีรายได้มากขึ้น มาเพิ่ม GDP เพิ่มรายได้ประชาชน หนี้ประชาชนจึงจะลดลง  เมื่อ GDP เพิ่มมากขึ้น จะทำให้ประเทศไทยดูมีอนาคต ความเชื่อมั่นของนักลงทุนจึงกลับมา การลงทุนจึงจะเพิ่มขึ้น มีการใช้เทคโนโลยีใหม่ๆ มากขึ้น  อัตราความเจริญเติบโต (GDP growth) ที่สูงขึ้น จะทำให้ประชาชนมีรายได้สูงขึ้น ทำให้หนี้ครัวเรือนลดลง รัฐบาลก็เก็บภาษีได้มากขึ้น หนี้รัฐบาลก็ลดลงด้วย รัฐจึงจะมีงบประมาณมาลงทุนในโครงสร้างพื้นฐานและทุนมนุษย์มากขึ้น วิธีการตามข้างบนนี้ คือการแก้ตามอริยสัจแห่งปัญหา เป็นการแก้ปัญหาที่เหตุ

ไม่ปรับค่าเงินบาทแก้ศก.ไม่ได้

หากรัฐบาลไม่ปรับค่าเงินบาทให้เหมาะสมให้แข่งขันได้ ให้ส่งออกได้มากขึ้นก่อน แล้วไปประกาศฟื้นการลงทุนให้สูง ให้ลดหนี้ประชาชนลง และให้ใช้เทคโนโลยีใหม่ๆ จะทำได้อย่างไร ในเมื่อเศรษฐกิจไม่เติบโต เอกชนและประชาชนไม่มีเงิน และค่าเงินของประเทศก็แพงเกินไป จะไปชักชวนคนต่างชาติมาลงทุน

“ม.ร.ว.คึกฤทธิ์ ปราโมช อดีตนายกรัฐมนตรี เคยกล่าวไว้ว่าการทำราคาสิ่งของให้ถูกๆ จะมีประโยชน์อะไร เมื่อประชาชนไม่มีรายได้ไม่มีเงินซื้อ สู้ทำให้ประชาชนมีรายได้ มีฐานะดีขึ้น แม้ของแพงขึ้นหน่อย ก็มีเงินซื้อได้” ศ.สุชาติ กล่าว

ผอ. DEIIT ม.หอการค้าไทย ชี้ความกังวลสงครามการค้าจีน-สหรัฐ กลับมาปะทุ อาจทำให้นักลงทุนเทเงินเข้าสินทรัพย์ปลอดภัย ดันราคาทองมีโอกาสขยับไปทดสอบระดับ 65,000 บาทได้ในปลายปีนี้    

นายอนุสรณ์ ธรรมใจ คณบดีคณะเศรษฐศาสตร์ และผู้อำนวยการศูนย์วิจัยเศรษฐกิจดิจิทัล การลงทุน และการค้าระหว่างประเทศ (DEIIT) มหาวิทยาลัยหอการค้าไทย กล่าวว่า สงครามการค้าระหว่างจีนกับสหรัฐอเมริกาที่คลี่คลายลงก่อนหน้านี้ ได้กลับมาปะทุขึ้นอีกครั้งหนึ่ง เมื่อจีนได้ออกมาตรการควบคุมส่งออกแร่หายากมายังสหรัฐอเมริกา ก่อให้เกิดผลกระทบต่ออุตสาหกรรมเทคโนโลยีและอุตสาหกรรมทางการทหารของสหรัฐฯ และรัฐบาลทรัมป์ได้ตอบโต้ ด้วยการขู่ว่าจะเก็บภาษีนำเข้าสินค้าจากจีน 100% ซึ่งเป็นสิ่งที่ตลาดการเงินไม่ได้คาดการณ์ไว้