เปิดสูตร “โมเดลญี่ปุ่น” ดึงทัวร์จีนกลับไทย หลังเวียดนามซิวแชมป์

เวียดนามกลายเป็นจุดหมายปลายทางยอดนิยมของนักท่องเที่ยวจีน แซงหน้าประเทศไทยในช่วงครึ่งปีแรก (ม.ค.- มิ.ย.) นับเป็นสัญญาณเตือนที่น่ากังวลสำหรับภาคการท่องเที่ยวไทย

ประเด็นนี้ทำให้เราต้องย้อนกลับมามองว่า อะไรทำให้เสน่ห์ไทยถดถอย และเราจะปรับกลยุทธ์เพื่อ ‘แก้เกม’ ดึงดูดนักท่องเที่ยวกลับมาได้อย่างไร

รศ. ดร.อักษรศรี พานิชสาส์น อาจารย์ประจำคณะเศรษฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ (มธ.) ได้ให้ทัศนะต่อปรากฏการณ์นี้ว่า

แม้ตัวเลขเชิงปริมาณจะแสดงให้เห็นว่าเวียดนามมีนักท่องเที่ยวจีนแซงหน้าไทย แต่ยังไม่ใช่เรื่องที่น่ากังวลจนเกินไป หากมองลึกลงไปในรายละเอียด

เจาะลึกเหตุผล ทำไมทัวร์จีนแห่ไปเวียดนาม?

รศ. ดร.อักษรศรี วิเคราะห์ว่า ปัจจัยหลักที่ทำให้กรุ๊ปทัวร์จีนนิยมไปเวียดนาม มาจาก 2 เหตุผลสำคัญ

1.นโยบายฟรีวีซ่า: รัฐบาลเวียดนามมีนโยบายยกเว้นวีซ่าให้กับนักท่องเที่ยวจีนที่เดินทางมาในรูปแบบกรุ๊ปทัวร์ ทำให้การเดินทางสะดวกและรวดเร็วยิ่งขึ้น

2.ค่าใช้จ่ายที่ถูกกว่า: ค่าครองชีพและค่าใช้จ่ายด้านการท่องเที่ยวในเวียดนามโดยรวมมีราคาถูกกว่าประเทศไทย

อย่างไรก็ตาม นักวิชาการ มธ. ชี้ว่านักท่องเที่ยวกลุ่มนี้ส่วนใหญ่เป็น กรุ๊ปทัวร์ราคาประหยัด (กำลังซื้อต่ำ) และอาจเป็นกลุ่มที่เดินทางออกนอกประเทศเป็นครั้งแรก ซึ่งมีพฤติกรรมการใช้จ่ายต่อหัวไม่สูงนัก

ดังนั้น การแข่งขันในตลาดนี้จึงเป็นการแข่งขันเชิงปริมาณมากกว่าเชิงคุณภาพ

ปัญหาภาคการท่องเที่ยวไทยคือ “ความเชื่อมั่น”

สำหรับปัจจัยที่ทำให้นักท่องเที่ยวจีนเดินทางมาไทยลดลงอย่างมีนัยสำคัญ รศ. ดร.อักษรศรี ย้ำว่าปัญหาหลักไม่ได้อยู่ที่การแข่งขันจากเวียดนาม แต่เป็น “ภาพลักษณ์ด้านความปลอดภัย” ที่ถูกสั่นคลอนอย่างรุนแรง

“กรณีของ หวัง ซิง นักแสดงชาวจีนที่ถูกแก๊งคอลเซ็นเตอร์หลอกมาไทยก่อนส่งไปค้ามนุษย์ที่เมียนมา ได้สร้างภาพจำในแง่ลบและทำลายความเชื่อมั่นของคนจีนอย่างมหาศาล”

ดังนั้น สิ่งที่รัฐบาลชุดใหม่ต้องดำเนินการอย่างเร่งด่วนที่สุด คือ

• ยกระดับมาตรฐานความปลอดภัย: สร้างมาตรการที่ชัดเจนและมีประสิทธิภาพเพื่อดูแลความปลอดภัยของนักท่องเที่ยว

• ปราบปรามเครือข่ายสแกมเมอร์: จัดการปัญหาศูนย์กลางของแก๊งคอลเซ็นเตอร์ในประเทศเพื่อนบ้าน ซึ่งใช้ไทยเป็นทางผ่าน เพื่อลบล้างภาพจำที่ไม่ดีและเรียกคืนความเชื่อมั่น

“ตราบใดที่คนจีนยังรู้สึกว่ามาไทยแล้วไม่ปลอดภัย การทุ่มงบทำอีเวนต์มาร์เก็ตติ้งเพื่อดึงดูดนักท่องเที่ยวอาจไม่ได้ผล” รศ. ดร.อักษรศรีกล่าว พร้อมเสริมว่า

ปัญหาเงินบาทแข็งค่า ก็เป็นอีกปัจจัยที่ทำให้ค่าใช้จ่ายในไทยสูงขึ้นและลดทอนศักยภาพการแข่งขันด้านการท่องเที่ยว

ชู “โมเดลญี่ปุ่น” ดึงนักท่องเที่ยวกลับไทย

รศ. ดร.อักษรศรี เสนอว่า แทนที่จะลดตัวลงไปแข่งขันในตลาดล่าง ประเทศไทยควรใช้โอกาสนี้ยกระดับตัวเอง โดยมี “ประเทศญี่ปุ่น” เป็นต้นแบบ

“ญี่ปุ่นคือประเทศที่นักท่องเที่ยวจีนเดินทางไปมากที่สุดในโลก แม้จะไม่มีนโยบายฟรีวีซ่าและมีค่าครองชีพสูงกว่าไทย แต่ญี่ปุ่นสามารถดึงดูดนักท่องเที่ยวจีนกลุ่มพรีเมียมที่ยินดีจ่ายได้”

ปัจจัยความสำเร็จภาคการท่องเที่ยวของญี่ปุ่น:

• ความปลอดภัย ความสะอาด และความเป็นระเบียบ

• ระยะทางไม่ไกล มีเที่ยวบินจำนวนมาก

• ระบบคมนาคมสะดวกสบาย

• ค่าเงินเยนที่อ่อนค่า ทำให้เป็นสวรรค์ของนักช็อป

ทั้งนี้ ในการแก้เกมระยะยาว ประเทศไทยควรตั้งเป้าหมายที่จะเป็นแหล่งท่องเที่ยวพรีเมียมที่ “มีมาตรฐานความปลอดภัยและคุณภาพใกล้เคียงญี่ปุ่น ในราคาที่เข้าถึงง่ายกว่า”

“หัวใจสำคัญคือการ สร้างความมั่นใจเรื่องความปลอดภัยเป็นอันดับแรก และ เน้นยกระดับการท่องเที่ยวไทย ไม่ใช่การลงไปแข่งขันในตลาดล่างกับเวียดนามที่มุ่งเน้นแต่จำนวนนักท่องเที่ยวเชิงปริมาณ” รศ. ดร.อักษรศรี กล่าวสรุป