อ.กฤษฎา ชำแหละม็อบฝรั่งเศส รวบพันคน กาง 3 ฉากทัศน์ยุโรป

นายกฤษฎา บุญเรือง นักวิชาการอิสระจากสหรัฐอเมริกา ได้สรุปและวิเคราะห์สถานการณ์การชุมนุมประท้วงระลอกใหญ่ในประเทศฝรั่งเศส เมื่อวันเสาร์ที่ 24 ตุลาคม 2569 ที่ผ่านมา โดยระบุว่า มวลชนชาวฝรั่งเศสหลายแสนคน รวมถึงกลุ่มนักเรียนระดับมัธยมศึกษา ได้พร้อมใจกันออกมาเดินขบวนใหญ่ทั่วประเทศ เพื่อส่งเสียงสะท้อนความไม่พอใจต่อวิกฤตค่าครองชีพและราคาสินค้าที่พุ่งสูงขึ้นอย่างต่อเนื่อง แม้ช่วงแรกจะเริ่มต้นด้วยความสงบ แต่กลับบานปลายกลายเป็นการปะทะอย่างหนักในช่วงบ่ายถึงค่ำ เนื่องจากผู้ชุมนุมพยายามรุกเข้าสู่พื้นที่หวงห้ามใกล้สถานที่ราชการสำคัญ จนตำรวจควบคุมฝูงชนต้องยิงแก๊สน้ำตาและใช้รถฉีดน้ำแรงดันสูงเข้าสลาย

อาจารย์กฤษฎา ชี้ให้เห็นถึงความเปลี่ยนแปลงเชิงยุทธวิธีของฝ่ายความมั่นคงฝรั่งเศสที่ส่งสัญญาณเตือนขั้นเด็ดขาด โดยนายโลรองต์ นูเญซ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทยฝรั่งเศส แถลงว่ามียอดจับกุมผู้ก่อเหตุทั่วประเทศพุ่งสูงเกือบ 1,000 ราย ซึ่งเพิ่มขึ้นเกือบ 3 เท่าจากสัปดาห์ก่อนหน้า และยังมีแนวโน้มเพิ่มขึ้นอีกจากการไล่ตรวจกล้องวงจรปิดย้อนหลัง ขณะที่ตัวเลขมวลชนมีความขัดแย้งเชิงนโยบายอย่างเห็นได้ชัด โดยฝั่งรัฐบาลประเมินยอดรวมทั่วประเทศไว้ที่ 410,000 คน (ในปารีส 110,000 คน) แต่ฝั่งผู้จัดงานยืนยันว่ามีผู้เข้าร่วมสูงเกือบ 800,000 คน นอกจากนี้ ยังเกิดเหตุปะทะรุนแรงในต่างจังหวัด เช่น เมืองตูลูสที่มีผู้ชุมนุมบาดเจ็บสาหัสที่มือ 1 ราย และเมืองลียงที่มีมวลชนราวหมื่นคนฝ่าฝืนคำสั่งห้ามลงสู่ท้องถนน

อาจารย์กฤษฎา เล่าต่อถึงภาพรวมที่การประท้วงได้ลุกลามจากกรุงปารีสไปยังหลายเมืองใหญ่ทั่วยุโรป เช่น มิลาน, มาดริด, ลิสบอน, บรัสเซลส์ และติรานา สร้างความเสียหายแก่โครงสร้างพื้นฐานหลายร้อยล้านยูโร พร้อมวิเคราะห์ 3 ต้นตอสำคัญที่เป็นเชื้อเพลิงขับเคลื่อน ได้แก่

1. วิกฤตค่าครองชีพและราคาที่อยู่อาศัยที่พุ่งสูง: เกินกว่าที่รายได้จะเอื้อมถึง ควบคู่กับการถูกตัดลดงบประมาณบริการสาธารณะ
2. คนรุ่นใหม่รู้สึกถูกทอดทิ้ง: ต้องเผชิญกับระบบเศรษฐกิจที่ไร้ความหวังและขาดโอกาสในการตั้งตัว
3. ปัญหาหนี้สาธารณะที่ตึงตัว: หลายประเทศในยุโรป โดยเฉพาะฝรั่งเศสที่มีหนี้สาธารณะสูงเกือบ 119% ของ GDP ทำให้รัฐบาลไม่มีช่องว่างทางการเงินเหลือพอที่จะอัดฉีดงบประมาณเข้ามาโอบอุ้มประชาชนเหมือนในอดีตได้อีกต่อไป ส่วนประเด็นเรื่องผู้อพยพเป็นเพียงสถานการณ์แทรกซ้อนที่ฝ่ายขวาจัดหยิบยกขึ้นมาเป็นวาทกรรมฉกฉวยโอกาสทางการเมือง

เปิด 3 ฉากทัศน์อนาคตยุโรป เตือนระวังกับดักยืดเยื้อ

ในมุมมองการคาดการณ์ไปข้างหน้า อาจารย์กฤษฎา ได้ประเมิน 3 ฉากทัศน์ความเป็นไปได้ของสถานการณ์ในยุโรปไว้ดังนี้

• ฉากทัศน์ที่ 1 “กับดักความยืดเยื้อและเศรษฐกิจซบเซา” (มีความเป็นไปได้สูงสุด): การประท้วงจะเกิดขึ้นแบบประปรายแต่ยืดเยื้อ ขณะที่รัฐบาลเน้นใช้กฎหมายต่อต้านจลาจลและนโยบายแข็งกร้าว ส่งผลให้ความขัดแย้งลากยาว กระทบต่อภาพรวมเศรษฐกิจ ค่าบูรณะความเสียหายและเบี้ยประกันที่แพงขึ้นจะกดดันภาคธุรกิจและนักลงทุน จนยุโรปตกอยู่ในภาวะเศรษฐกิจซบเซาควบคู่กับความตึงเครียดทางสังคมอย่างเรื้อรัง

• ฉากทัศน์ที่ 2 “การเปลี่ยนแปลงขั้วการเมืองสู่ปีกขวาจัด” (ความเป็นไปได้ปานกลาง): ความวุ่นวายและการปล้นสะดมจะกลายเป็นเงื่อนไขให้ฝ่ายขวาจัดและกลุ่มประชานิยมขยายอำนาจ โดยใช้ข้ออ้างเรื่องความสงบเรียบร้อยเพื่อหาเสียง จนนำไปสู่การเปลี่ยนผ่านสู่รัฐบาลสายอนุรักษ์นิยมที่มีนโยบายความมั่นคงเข้มงวด

• ฉากทัศน์ที่ 3 “การปฏิรูปโครงสร้างทางสังคมอย่างจำกัด” (ความเป็นไปได้ต่ำแต่เป็นทางออกที่ดีที่สุด): รัฐบาลยอมถอยและเปิดเจรจา ยอมคุมราคาที่อยู่อาศัย เพิ่มงบการศึกษา และชะลอการตัดงบสาธารณะ ซึ่งจะช่วยลดอุณหภูมิความโกรธแค้นบนท้องถนนได้ แต่จะสร้างความกังวลต่อวินัยทางการคลังและการจัดอันดับความน่าเชื่อถือ

อาจารย์กฤษฎา สรุปทิ้งท้ายเตือนว่า ปัจจุบันเริ่มเห็นการเคลื่อนไหวประท้วงข้ามประเทศและการประสานงานเชิงสัญลักษณ์ผ่านโซเชียลมีเดียของกลุ่มสหภาพนักศึกษาและองค์กรแรงงานข้ามชาติ หากยุโรปยังไม่เร่งแก้ไขที่ต้นตอเรื่องค่าครองชีพและอนาคตของคนรุ่นใหม่ ภูมิภาคนี้ก็สุ่มเสี่ยงอย่างยิ่งที่จะก้าวเข้าสู่ยุคสมัยแห่งความไร้เสถียรภาพทางสังคมที่จะส่งผลเสียต่อเศรษฐกิจในระยะยาว

ข่าวล่าสุด