Author: ข่าวกรุงเทพฯ

เมื่อวันที่ 13 เม.ย. ร.อ.ธรรมนัส พรหมเผ่า พร้อมด้วย น.ส.ธนพร ศรีวิราช ภรรยา นายอัครา พรหมเผ่า อดีต รมว.การพัฒนาสังคมฯ น.ส.อรอาภา โล่ห์วีระ ผวจ.พะเยา และ สส.พรรคกล้าธรรม ได้เดินทางมาประกอบพิธีบวงสรวงพ่อขุนงำเมือง เพื่อความเป็นสิริมงคลในการจัดงาน “คอนเสิร์ต Bubble Wave Phayao Songkran Fest 2026” ระหว่างวันที่ 13-15 เม.ย. 69 ณ ลานอนุสาวรีย์พ่อขุนงำเมือง ริมกว๊านพะเยา

โดยวันนี้จะมีศิลปินระดับโลก “แบมแบม” กันต์พิมุกต์ ภูวกุล ขึ้นเวที ในเวลา 22.00 น. ระหว่างที่ ร.อ.ธรรมนัส พรหมเผ่า เดินทางมาถึงบริเวณงานนั้น พบว่ามีแฟนคลับของ “แบมแบม” ทยอยเข้าลานคอนเสิร์ตเป็นจำนวนมาก ซึ่งต่างมายืนต่อแถวเข้าคิวรอนานกว่าหลายชั่วโมง เพื่อชมศิลปินในดวงใจ

ผู้สื่อข่าวจึงถาม ร.อ.ธรรมนัส ว่าลงทุนไปขนาดนี้กับนักท่องเที่ยวจำนวนมหึมาถือว่าคุ้มหรือไม่ ร.อ.ธรรมนัส กล่าวว่า ในเรื่องของการท่องเที่ยว เราต้องกล้าลงทุน ถามว่าคุ้มมั้ย คุ้มมาก ตอนนี้ จ.พะเยา ที่เราเคยถูกสบประมาทว่าเป็นจังหวัดแค่ทางผ่านเมืองเล็กๆ ของภาคเหนือตอนบน ตอนนี้คนทั่วประเทศไทยจนถึงคนทั่วโลกต่างก็รู้จักว่า Where is Phayao หมายความว่าพะเยาอยู่ส่วนไหน ทุกคนรู้หมดว่าอยู่ภาคเหนือตอนบน กลายเป็นว่า 1 ปีกับมหกรรมดนตรีมหกรรมคอนเสิร์ตที่นี่ ทั้งช่วงสงกรานต์ เทศกาลปีใหม่ จะมีแฟนคลับของศิลปินแต่ละท่านก็จะมาจับจองพื้นที่

อย่างวันนี้ ผมว่าเป็นรอบประวัติศาสตร์ ที่มีคนมารอเพื่อเข้าชมคอนเสิร์ตระดับโลกของศิลปิน “แบมแบม” เมื่อคืนผมมาดูเขาซ้อม คนแน่นมาก ก็ถือว่าประสบความสำเร็จครับ ถามว่าคุ้มมั้ย คุ้มมากครับ คนที่รักบ้านรักเมืองเกิดตัวเองจริงๆ ต้องคิดทำ อย่างผมทำตอนนี้ พะเยาเริ่มติดแล้ว และจะทำอย่างต่อเนื่อง.

สำนักข่าวซินหัวรายงานจากกรุงเทพมหานคร เมื่อวันที่ 13 เม.ย. ว่าเมื่อไม่นานมานี้ มีการจัดงานเลี้ยงส่งกลุ่มนักศึกษา ประจำโครงการทุนการศึกษาพระราชทานในพระราชานุเคราะห์ของสมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี โดยคณะผู้แทนจากภาคการศึกษา หน่วยงานรัฐบาล และสื่อมวลชน รวมถึงผู้รับทุนการศึกษา ร่วมชื่นชมผลสำเร็จของความร่วมมือทางการศึกษาระหว่างจีนกับไทย พร้อมทำกิจกรรมร้องเพลงภาษาจีนและแลกเปลี่ยนมุมมองต่อการศึกษาต่อในจีน

โครงการทุนการศึกษานี้ได้รับการสนับสนุนจากสมาคมภราดรภาพไทย-จีน หน่วยงานทางการไทยที่เกี่ยวข้อง และมหาวิทยาลัยวิศวกรรมศาสตร์ฮาร์บิน ในมณฑลเฮย์หลงเจียงของจีน โดยมีการส่งนักศึกษาชาวไทยชุดแรก 8 คน ไปศึกษาแลกเปลี่ยนที่จีน เมื่อปี 2568 และจะส่งนักศึกษาชุดที่สอง 18 คน ไปศึกษาแลกเปลี่ยนที่มหาวิทยาลัยแห่งเดียวกัน เป็นเวลา 2 เดือน ตั้งแต่ 18 เม.ย. รวมถึงจะส่งนักศึกษาชุดที่สามราว 20 คน ในช่วงครึ่งหลังของปีนี้

นายโภคิน พลกุล อดีตประธานรัฐสภา อดีตรองนายกรัฐมนตรี และนายกสมาคมภราดรภาพไทย-จีน ให้สัมภาษณ์ว่า การศึกษาลักษณะนี้เป็นการแลกเปลี่ยนวัฒนธรรมและความเข้าใจซึ่งกันและกันระหว่างคนไทยกับคนจีน โดยความสำเร็จของจีนคือการเน้นวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีมาตั้งแต่ต้น ทำให้จีนสามารถพัฒนาประเทศและดูแลประชาชนให้พ้นจากความยากจน นี่คือจุดแข็งที่น่าเรียนรู้จากจีนเพื่อนำมาพัฒนาประเทศไทย

นางสุมณฑา พรหมบุญ อธิการบดีสถาบันเทคโนโลยีจิตรลดา กล่าวว่า การศึกษาเป็นสิ่งที่สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพฯ ทรงให้การสนับสนุนมาตลอด โดยเฉพาะการที่ทุกคนไม่ว่าจะอยู่แห่งหนใดได้รับโอกาสทางการศึกษาอย่างเท่าเทียมกัน เพื่อพัฒนาความสามารถและศักยภาพให้ดียิ่งขึ้น ซึ่งมหาวิทยาลัยและสถาบันการศึกษาหลายแห่งในจีนได้ให้ความร่วมมือ และมอบทุนการศึกษาแก่นักศึกษาชาวไทยมากขึ้นอย่างต่อเนื่อง

น.ส.จิราวรรณ หนึ่งในผู้ได้รับทุนการศึกษา ให้สัมภาษณ์ว่า ตั้งเป้าหมายไปจีนอีกครั้งไว้ตั้งแต่ 9 ปีที่แล้ว เนื่องจากจีนเป็นประเทศขนาดใหญ่ที่แต่ละภูมิภาคมีวัฒนธรรมแตกต่างหลากหลาย รวมถึงมีสถานที่ท่องเที่ยวมากมายที่ได้รับความนิยมจากนักท่องเที่ยวชาวไทยไม่น้อยในปัจจุบัน

ทั้งนี้ สมาคมภราดรภาพไทย-จีนจะยังคงเดินหน้าความร่วมมือกับมหาวิทยาลัยและสถาบันที่เกี่ยวข้องของจีน เพื่อเสริมสร้างความสำเร็จใหม่ ๆ ในการแลกเปลี่ยนทางการศึกษาและวัฒนธรรมระหว่างจีนกับไทย.

ข้อมูล-ภาพ : XINHUA

อุณหภูมิโลกที่สูงขึ้นกำลังส่งผลให้ผู้คนมีกิจกรรมทางกายลดน้อยลง ซึ่งการเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมนี้อาจนำไปสู่การเสียชีวิตก่อนวัยอันควรเพิ่มขึ้นอีกหลายแสนคนทั่วโลกในช่วงหลายทศวรรษข้างหน้าตามรายงานการศึกษาชิ้นใหม่

ทีมนักวิจัยจากกลุ่มมหาวิทยาลัยในละตินอเมริกาได้วิเคราะห์ข้อมูลการสำรวจสุขภาพระดับโลกขององค์การอนามัยโลก (WHO) ร่วมกับข้อมูลอุณหภูมิจากมหาวิทยาลัยอีสต์แองเกลีย ซึ่งครอบคลุมพื้นที่ถึง 156 ประเทศตั้งแต่ปี 2000 ถึง 2022

ผลการศึกษาที่ตีพิมพ์ในวารสาร The Lancet Global Health พบว่าทุกๆ หนึ่งเดือนที่มีอุณหภูมิเฉลี่ยสูงกว่า 82 องศาฟาเรนไฮต์ (28 องศาเซลเซียส) จะทำให้อัตราการขาดกิจกรรมทางกายเพิ่มขึ้น 1.4% ทั่วโลก

อาจมีคนเสียชีวิตมากถึง 7 แสนคน

สภาพอากาศที่ร้อนระอุอาจทำให้มีผู้เสียชีวิตเพิ่มขึ้น 4.7-7 แสนคนทั่วโลกในแต่ละปีภายในปี 2050 ซึ่งเป็นผลสืบเนื่องมาจากการที่สภาพอากาศร้อนจัดทำให้ผู้คนขยับร่างกายและออกกำลังกายน้อยลง

ปัจจุบันมีประชากรโลกเพียง 65% ที่ออกกำลังกายเพียงพอ ในขณะที่การขาดกิจกรรมทางกายได้กลายเป็นปัจจัยสำคัญที่ส่งผลให้เกิดการเสียชีวิตถึง 5% ของทั้งหมดทั่วโลกตามข้อมูลขององค์การอนามัยโลก

แบบจำลองคอมพิวเตอร์ชี้ให้เห็นว่าประเทศที่มีรายได้ต่ำถึงปานกลางในเขตร้อน เช่น ภูมิภาคแคริบเบียนและแอฟริกาทางตอนใต้ของทะเลทรายซาฮารา มีแนวโน้มที่จะได้รับผลกระทบหนักที่สุด

ตัวอย่างเช่นในโซมาเลีย อัตราการเสียชีวิตอาจพุ่งสูงถึง 70 คนต่อประชากร 1 แสนคนภายในปี 2050 เนื่องจากความร้อนจัดจะทำให้การทำกิจกรรมกลางแจ้งอย่างปลอดภัยและสะดวกสบายกลายเป็นเรื่องยากลำบากมาก

พื้นที่เขตร้อนเหล่านี้มักขาดแคลนทรัพยากรอย่างพื้นที่ปรับอากาศ ทั้งยังเป็นกลุ่มที่มีการเคลื่อนไหวร่างกายน้อยอยู่แล้ว สภาพอากาศร้อนทำให้การขยับตัวกลายเป็นเรื่องท้าทายทั้งทางร่างกายและจิตใจจนทำให้คนขยับตัวน้อยลง

ผลกระทบทางเศรษฐกิจและสุขภาพ

คริสเตียน การ์เซีย-วิตุลสกี หัวหน้านักวิจัยและนักวิจัยประจำ Lancet Countdown Latin America จากมหาวิทยาลัยแห่งคาทอลิกอาร์เจนตินา ชี้ว่าผู้หญิงและผู้สูงอายุอาจได้รับผลกระทบที่รุนแรงกว่า เนื่องจากร่างกายมักระบายความร้อนได้ยากกว่า

“สิ่งที่ข้อมูลนี้บอกเราก็คือ ความร้อนไม่ได้เป็นเพียงปัญหาด้านความสะดวกสบาย แต่มันกำลังเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมของผู้คนในวงกว้าง” เขากล่าว

เขาระบุด้วยว่า “การขาดกิจกรรมทางกายเป็นปัจจัยเสี่ยงสำคัญของโรคไม่ติดต่อ ซึ่งจะส่งผลกระทบอย่างมีนัยสำคัญต่อทั้งสุขภาพและเศรษฐกิจ” พร้อมเสริมว่าความร้อนยังเพิ่มความเสี่ยงต่อระบบหัวใจและภาวะขาดน้ำ

แม้แต่ประเทศรายได้สูงอย่างสหรัฐอเมริกาก็ไม่อาจรอดพ้นจากผลกระทบนี้ โดยคาดว่าอาจมีผู้เสียชีวิตราว 2.5 คนต่อประชากร 1 แสนคนจากพฤติกรรมเนือยนิ่งที่เกี่ยวเนื่องกับความร้อนภายในปี 2050

“สิ่งอำนวยความสะดวกอย่างแอร์หรือโรงยิมช่วยบรรเทาผลกระทบได้ แต่มันอาจสร้างความรู้สึกปลอดภัยที่ผิดพลาด เพราะแม้แอร์จะช่วยกันความร้อน แต่มันก็มักจะส่งเสริมให้คนนั่งอยู่กับที่มากขึ้น” เขากล่าวเพิ่มเติม

นักวิจัยเสนอให้มีการออกแบบเมืองใหม่เพื่อให้ผู้คนยังคงทำกิจกรรมได้ในสภาพอากาศร้อน รวมถึงต้องสื่อสารด้านสาธารณสุขให้ชัดเจนเกี่ยวกับการออกกำลังกายอย่างปลอดภัย และเพิ่มการเข้าถึงพื้นที่ที่มีเครื่องปรับอากาศ

อย่างไรก็ตาม มาตรการเหล่านี้ไม่ได้แก้ไขต้นตอที่แท้จริงของปัญหา นั่นคืออุณหภูมิโลกที่สูงขึ้น

“ผลลัพธ์ของเราแสดงให้เห็นว่าหากโลกสามารถควบคุมการปล่อยก๊าซเรือนกระจกได้ ความสูญเสียจะแตกต่างกันอย่างมาก โดยความสูญเสียทางเศรษฐกิจต่างกันตั้งแต่ 2,400 – 3,680 ล้านดอลลาร์สหรัฐ (หรือประมาณ 7.73 หมื่นล้านถึง 1.18 แสนล้านบาท)” การ์เซีย-วิตุลสกีย้ำถึงความจำเป็นของการลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกเพื่อหลีกเลี่ยงการเปลี่ยนผ่านไปสู่สังคมเนือยนิ่งจากความร้อน

หมายเหตุ : ใช้อัตราแลกเปลี่ยน 1 ดอลลาร์สหรัฐ เท่ากับ 32.24 บาท ณ วันที่ 13 เมษายน 2569

อ้างอิง:

• https://abcnews.com/Health/hotter-temperatures-push-millions-sedentary-lifestyle-add-hundreds
• https://www.business-standard.com/health/climate-change-may-make-millions-too-inactive-to-exercise-by-2050-126031700289_1.html

วันจันทร์ ที่ 13 เมษายน พ.ศ. 2569, 15.46 น.

ในช่วงที่ประเทศไทยต้องเผชิญกับวิกฤตพลังงานครั้งใหญ่ตั้งแต่เดือนมีนาคม 2569 รัฐบาลออกนโยบายให้หน่วยราชการประหยัดพลังงาน ใช้วิธีทุกอย่างที่จะลดการใช้พลังงานโดยไม่จำเป็น หนึ่งในวิธีการที่มีการนำเสนอคือ ระบบ e-Office ที่เชื่อว่าสามารถช่วยประหยัดพลังงานได้ มาวิเคราะห์ผ่านหลักฐานทางวิทยาศาสตร์เพื่อเข้าใจเรื่องนี้

เบื้องหลังการพัฒนาระบบ e-Office

ระบบ e-Office พัฒนาโดยกระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม รันบน Government Data Centre and Cloud (GDCC) ด้วยแนวคิดเพื่อเป็นแพลตฟอร์มกลางในการจัดการเอกสารและการทำงานร่วมกันของหน่วยงานราชการ

ระบบออกแบบให้ข้าราชการสามารถเข้าถึงเอกสาร สื่อสารกับเพื่อนร่วมงาน และทำงานบริหารจากทุกที่ที่มีอินเทอร์เน็ต สอดคล้องกับเป้าหมายของรัฐบาลในการสร้างรัฐบาลดิจิทัลเต็มรูปแบบภายในปี 2568 ปัจจุบันมีผู้ใช้งานประมาณ 100,000 คน จากข้าราชการทั้งหมดที่คาดว่าอยู่ในช่วง 500,000-600,000 คน หมายความว่าการเข้าถึงยังอยู่ที่ต่ำกว่า 20 % ของฐานผู้ใช้ที่มีศักยภาพ

วิกฤตพลังงาน ตัวเร่งสำคัญในการนำ e-Office มาใช้

วิกฤตพลังงานที่เกิดขึ้นในช่วงต้นปี 2569 ได้เปลี่ยนบริบทการใช้งาน e-Office จากการพัฒนายุทธศาสตร์ระยะยาวสู่ความจำเป็นเร่งด่วนในการดำเนินงาน เนื่องจากประเทศไทยพึ่งพาการนำเข้าพลังงานจากตะวันออกกลางประมาณครึ่งหนึ่งของความต้องการทั้งหมด

เมื่อเกิดวิกฤตพลังงานขึ้นกับประเทศไทย คณะรัฐมนตรีได้มีมติฉุกเฉินเพื่อจัดทำมาตรการประหยัดพลังงานอย่างครอบคลุม โดยเน้นการใช้เทคโนโลยี e-Office เป็นกลไกสำคัญในการลดการใช้เชื้อเผลิงและไฟฟ้าในภาครัฐ มาตรการเหล่านี้รวมถึงการยกเลิกการใส่สูทและเนคไทในการประชุมเพื่อลดภาระระบบปรับอากาศ การตั้งอุณหภูมิเครื่องปรับอากาศไม่ต่ำกว่า 26 องศาเซลเซียส การปิดอุปกรณ์ไฟฟ้าที่ไม่จำเป็น และการส่งเสริมการประชุมออนไลน์แทนการพบกันแบบเผชิญหน้า

ประโยชน์ด้านสิ่งแวดล้อมจากการลดการใช้กระดาษ

หนึ่งในประโยชน์ที่ชัดเจนที่สุดของระบบ e-Office คือการลดการใช้กระดาษ ซึ่งมีผลกระทบด้านสิ่งแวดล้อมที่แท้จริง การผลิตกระดาษใช้ทรัพยากรและพลังงานจำนวนมาก ตั้งแต่การตัดไม้ การผลิต ไปจนถึงการกำจัด

ข้อมูลระหว่างประเทศแสดงให้เห็นว่า กระดาษ 93 % ทั่วโลกมาจากการตัดไม้ และความต้องการกระดาษคาดว่าจะเพิ่มขึ้นเป็นสองเท่าภายในปี 2603 แม้จะอยู่ในยุคดิจิทัลแล้วก็ตาม

การผลิตกระดาษหนึ่งเมตริกตันจะปล่อยก๊าซเรือนกระจกประมาณ 942 กิโลกรัมเทียบเท่า โดยใช้น้ำ 2-13 ลิตรต่อการผลิตกระดาษหนึ่งแผ่น การลดการใช้กระดาษจึงมีผลกระทบเชิงบวกต่อสิ่งแวดล้อมอย่างแท้จริง

ความซับซ้อนของการประหยัดพลังงานจากการทำงานที่บ้าน

แม้ว่าการทำงานจากที่บ้านจะดูเหมือนเป็นวิธีประหยัดพลังงานที่ชัดเจน แต่การวิจัยระหว่างประเทศเผยให้เห็นภาพที่ซับซ้อนกว่านั้น การลดการเดินทางไปทำงานแน่นอนว่าช่วยลดการใช้พลังงานด้านการขนส่ง แต่มักจะมีการใช้พลังงานเพิ่มขึ้นในด้านอื่น

งานวิจัยพบว่าการทำงานจากที่บ้านสามารถลดระยะทางการเดินทาง 45 กิโลเมตรต่อวันทำงาน แต่ในขณะเดียวกัน พนักงานที่ทำงานจากบ้านต้องใช้เครื่องปรับอากาศ เตตครื่องฟอกอากาศ และเครื่องใช้ไฟฟ้าในครัวเรือน ตลอดวันทำงาน แทนที่จะใช้เฉพาะช่วงเช้าและเย็น

ในบางกรณี การเพิ่มขึ้นของการใช้พลังงานที่บ้านอาจสูงกว่าการประหยัดพลังงานจากการลดการเดินทาง การวิจัยแสดงให้เห็นว่าในสถานการณ์ที่ดีที่สุด การทำงานจากที่บ้านจะให้ผลเป็นกลางในด้านพลังงาน

ความท้าทายในการนำระบบมาใช้จริง

การเปลี่ยนผ่านสู่ระบบดิจิทัลในภาครัฐเผชิญกับความท้าทายมากมาย การศึกษาระหว่างประเทศพบว่า 70-80 % ของโครงการเปลี่ยนผ่านดิจิทัลในภาครัฐล้มเหลวในการบรรลุเป้าหมายที่ตั้งไว้

ในกรณีของประเทศไทย ระบบ Government Data Exchange เชื่อมต่อเพียง 13 หน่วยงาน แต่ยังขาดการบูรณาการข้ามฐานข้อมูลภาคสังคม สร้างโครงสร้างพื้นฐานดิจิทัลที่กระจัดกระจายและจำกัดศักยภาพในการเพิ่มประสิทธิภาพ

การใช้ปัญญาประดิษฐ์ในการตัดสินใจของรัฐบาลไทยอยู่ที่เพียง 6 % เป็นอัตราที่ต่ำที่สุดในภูมิภาคอาเซียน สะท้อนข้อจำกัดในด้านทักษะดิจิทัล อุปสรรคทางภาษา และข้อจำกัดด้านองค์กร

ปัญหาการวัดผลและช่องว่างระหว่างการอ้างสิทธิ์และการตรวจสอบ

หนึ่งในความท้าทายที่สำคัญที่สุดในการประเมินประสิทธิภาพของระบบ e-Office คือการขาดกรอบการวัดผลที่เข้มงวด การศึกษาในประเทศไทยเผยให้เห็นว่าผลกระทบทางการเงินมักถูกรับรู้มากกว่าที่ได้รับการตรวจสอบเชิงประจักษ์

การศึกษาหนึ่งระบุอย่างชัดเจนว่า เนื่องจากไม่ได้รวมการวัดประสิทธิภาพทางการเงินหรือการประหยัดต้นทุนที่แท้จริง ผลที่ได้ควรตีความเป็นประโยชน์ที่รับรู้ได้มากกว่าผลลัพธ์ที่ได้รับการตรวจสอบเชิงประจักษ์

ความซับซ้อนของการวัดการประหยัดพลังงานจากการแทรกแซงนโยบายหลายอย่างพร้อมกัน ทำให้ยากที่จะระบุว่าการลดพลังงานส่วนไหนเกิดจากการใช้ e-Office โดยเฉพาะ

รัฐบาลคาดการณ์ว่าการลดการใช้น้ำมัน 5 % จะประหยัดได้ 10.45 ล้านบาทต่อเดือน และการลดไฟฟ้า 5 เปอร์เซ็นต์ จะประหยัดได้ 31 ล้านหน่วยต่อเดือน แต่การคาดการณ์เหล่านี้เป็นการคำนวณรวมจากมาตรการประหยัดพลังงานทั้งหมด ไม่ใช่เฉพาะจากระบบ e-Office

ประหยัดพลังงานจริงหรือไม่

การเน้นระบบ e-Office เป็นกลไกการประหยัดพลังงานสะท้อนทางเลือกเชิงยุทธศาสตร์เฉพาะของไทยในการรับมือกับความท้าทายด้านความมั่นคงทางพลังงาน แต่แนวทางนี้อยู่ภายในบริบทที่กว้างขึ้นของยุทธศาสตร์พลังงานที่แข่งขันกัน

รัฐบาลยังติดตามแนวทางพลังงานที่หลากหลายพร้อมกัน รวมถึงการใช้เชื้อเพลิงชีวภาพอย่างเร่งด่วน การปฏิรูปตลาดไฟฟ้า และการพัฒนาพลังงานหมุนเวียน แสดงให้เห็นว่าการเปลี่ยนผ่านดิจิทัลเป็นเพียงส่วนหนึ่งของยุทธศาสตร์พลังงานที่ครอบคลุม

การวิจัยที่ตรวจสอบเส้นทางที่เหมาะสมที่สุดในด้านต้นทุนสู่เศรษฐกิจที่ยั่งยืนของไทยได้สำรวจการขยายพลังงานหมุนเวียนและการเปลี่ยนแปลงระบบไฟฟ้าเป็นกลไกหลักสำหรับการรับมือกับความมั่นคงทางพลังงานและความยั่งยืนของสิ่งแวดล้อม

ข้อเสนอแนะเชิงยุทธศาสตร์และผลกระทบ

เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการประหยัดพลังงานและประสิทธิภาพของระบบ e-Office รัฐบาลควรสร้างกรอบการวัดผลที่เข้มงวดเพื่อติดตามการใช้พลังงาน การใช้เอกสาร และการเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมภายในหน่วยงานที่เข้าร่วม

หน่วยงานรัฐควรติดตามการใช้พลังงานอย่างเป็นระบบก่อนและหลังการนำ e-Office มาใช้ ครอบคลุมการใช้ไฟฟ้า การใช้เชื้อเผลิง และค่าใช้จ่ายที่เกี่ยวข้องกับการขนส่ง โดยแยกผลลัพธ์ตามประเภทหน่วยงานและหน้าที่การทำงาน

กระทรวงเศรษฐกิจดิจิทัลและสังคมควรมอบหมายให้มีการวิจัยอิสระที่ตรวจสอบผลกระทบด้านพลังงานจริงของการนำ e-Office มาใช้ภายในหน่วยงานนำร่อง โดยใช้วิธีการที่เข้มงวดที่แยกผลกระทบเฉพาะของระบบออกจากการแทรกแซงนโยบายอื่น

ประเทศไทยควรลงทุนในการเสริมทักษะดิจิทัลและความสามารถทางเทคนิคของข้าราชการและองค์กรรัฐ เพื่อให้แน่ใจว่าการนำ e-Office มาใช้แปลงเป็นการเปลี่ยนแปลงขั้นตอนการทำงานที่แท้จริง ไม่ใช่การนำระบบมาใช้อย่างผิวเผินขณะที่ยังคงรักษากระบวนการเดิมไว้

จากกรณีปมร้อนทางการเมืองระหว่างพรรคภูมิใจไทยและพรรคประชาธิปัตย์ ล่าสุดที่มาจากการที่นางศุภจี สุธรรมพันธุ์ รองนายกรัฐมนตรีและรมว.พาณิชย์ แต่งตั้ง นายวีระพงษ์ ประภา รองหัวหน้าพรรคประชาธิปัตย์ อดีตผู้แทนการค้าไทย เป็นคณะที่ปรึกษา โดยไม่ได้ลาออกจากพรรคประชาธิปัตย์ ทำให้นายอภิสิทธิ์ เวชชาชีวะ สส.บัญชีรายชื่อ และหัวหน้าพรรคประชาธิปัตย์ ได้ออกมาชี้แจงถึงเรื่องนี้ ข้อเท็จจริงเป็น 3 ข้อ เพื่อลดความสับสน ทำให้นายวีระพงษ์ได้ลาออกจากการเป็นรองหัวหน้าพรรคประชาธิปัตย์ เป็นที่เรียบร้อยแล้ว

ล่าสุดช่วงค่ำวันที่ 12 เม.ย. 2569 นายอานนท์ ศักดิ์วรวิชญ์ อาจารย์ประจำคณะสถิติประยุกต์ สถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์ (นิด้า) โพสต์ภาพ เนวิน ชิดชอบ คู่กับ อภิสิทธิ์ เวชชาชีวะ สมัยที่ เนวิน ชิดชอบ พาสส.กลุ่มเพื่อนเนวินย้ายขั้วมาสนับสนุนนายอภิสิทธิ์ เป็นนายกรัฐมนตรี ทำให้ นายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรีและรมว.มหาดไทย ได้เข้ามาคอมเมนต์ใต้ข้อความพร้อมภาพถ่ายร่วมกับนายอภิสิทธิ์ เวชชาชีวะ หัวหน้าพรรค ปชป. โดยระบุว่า “เวลาเปลี่ยน ใจคนเปลี่ยน”

SCB EIC ชี้หนี้ครัวเรือนไทยต่อ GDP ณ สิ้นปี 2025 เพิ่มแตะ 86.7% ตลาดแรงงานเปราะบาง-ค่าครองชีพแพงจะยิ่งกดดันความสามารถชำระหนี้

13 เม.ย. 2569 – ศูนย์วิจัยเศรษฐกิจและธุรกิจ ธนาคารไทยพาณิชย์หรือ SCB EIC รายงานว่าการขยายตัวของหนี้ครัวเรือนไตรมาส 4/2025 มีแรงหนุนหลักจากสินเชื่อเพื่อการบริโภคส่วนบุคคล ซึ่งเพิ่มขึ้นมาอยู่ที่ 12.72 ล้านล้านบาท หรือเพิ่มขึ้นราว 1.19 แสนล้านบาทจากไตรมาสก่อน สะท้อนว่าครัวเรือนยังจำเป็นต้องพึ่งพาเงินกู้เพื่อประคองการใช้จ่ายในชีวิตประจำวัน ท่ามกลางรายได้ที่ฟื้นตัวช้า ขณะที่สินเชื่อเพื่อซื้ออสังหาริมทรัพย์แม้ปรับเพิ่มขึ้นเล็กน้อย แต่ยังอยู่ในระดับต่ำต่อเนื่อง

สำหรับสินเชื่อที่หดตัวจากไตรมาสก่อน ได้แก่ สินเชื่อเช่าซื้อรถยนต์และจักรยานยนต์ สินเชื่อเพื่อการศึกษา และสินเชื่อเพื่อการประกอบธุรกิจ ซึ่งยังคงลดลงต่อเนื่อง

ทั้งนี้เมื่อพิจารณาหนี้ครัวเรือนแยกตามประเภทผู้ให้สินเชื่อ พบว่า สินเชื่อจากสถาบันการเงินเอกชนยังหดตัวต่อเนื่อง สะท้อนความระมัดระวังในการปล่อยสินเชื่อ โดยเฉพาะธนาคารพาณิชย์และบริษัทบัตรเครดิต ลิสซิ่ง และสินเชื่อส่วนบุคคล ซึ่งรวมกันคิดเป็นประมาณครึ่งหนึ่งของสินเชื่อภาคครัวเรือนทั้งหมด โดยยอดคงค้างสินเชื่อครัวเรือนของธนาคารพาณิชย์หดตัวราว -2%YOY หดตัวต่อเนื่องเป็นไตรมาสที่ 7 ขณะที่ยอดคงค้างสินเชื่อครัวเรือนของบริษัทบัตรเครดิต ลิสซิ่ง และสินเชื่อส่วนบุคคลหดตัว -0.6%YOY ต่อเนื่องเป็นไตรมาสที่ 5

อย่างไรก็ดี หนี้ครัวเรือนโดยรวมกลับมาขยายตัวได้จากสินเชื่อของสถาบันการเงินเฉพาะกิจและสถาบันการเงินของรัฐ ซึ่งยังคงเติบโตต่อเนื่องจากมาตรการช่วยเหลือภาครัฐที่มีส่วนพยุงเศรษฐกิจ ขณะเดียวกัน สินเชื่อผ่านสหกรณ์ออมทรัพย์ และโรงรับจำนำ เร่งตัวขึ้นมาก สะท้อนว่าครัวเรือนหันไปพึ่งพาแหล่งเงินกู้ที่เข้าถึงง่ายและมีเงื่อนไขยืดหยุ่นกว่าสินเชื่อจากสถาบันการเงินหลักที่ยังคงเข้มงวดในการปล่อยสินเชื่อ (รูปที่ 4) แนวโน้มดังกล่าวชี้ให้เห็นว่า ครัวเรือนบางส่วนยังเผชิญปัญหารายได้ไม่พอรายจ่าย และต้องการเสริมสภาพคล่องระยะสั้นผ่านการก่อหนี้เพิ่มเติม ท่ามกลางเศรษฐกิจที่ขยายตัวช้า ซึ่งอาจนำไปสู่การสะสมภาระหนี้และเพิ่มความเสี่ยงในการชำระหนี้ในระยะข้างหน้า

SCB EIC ประเมินปัญหาหนี้ครัวเรือนไทยมีแนวโน้มเผชิญความเสี่ยงสูงขึ้น จากตลาดแรงงานที่ยังเปราะบาง

ท่ามกลางค่าครองชีพที่เร่งตัวเร็ว  และความสามารถในการชำระหนี้ของครัวเรือนไทยมีแนวโน้มแย่ลงจาก 2 ปัจจัยหลัก ได้แก่

1.)ตลาดแรงงานเปราะบาง โดยอัตราการว่างงานของไทยเริ่มเร่งตัวขึ้นในช่วง 2 เดือนแรกของปี 2026 สู่ระดับ 0.9% ส่วนหนึ่งเป็นผลมาจากแรงงานจบใหม่หางานทำได้ยากขึ้น ส่งผลให้อัตราว่างงานของผู้ที่ไม่เคยทำงานมาก่อนเร่งตัว นอกจากนี้ ในปี 2025 จำนวนผู้มีงานทำในกลุ่มอายุ 15-24 ปีหดตัวต่อเนื่องเป็นปีที่ 2 สะท้อนความต้องการจ้างงานแรงงานจบใหม่ที่ลดลง ทำให้แรงงานจบใหม่บางส่วนต้องหันไปทำงานนอกระบบมากขึ้น ซึ่งมักมีความมั่นคงทางรายได้ต่ำกว่าการทำงานในระบบ

นอกจากนี้จำนวนผู้มีงานทำปรับตัวลดลงต่อเนื่อง โดยเฉพาะในปี 2025 ที่การจ้างงานในภาคอุตสาหกรรมหดตัวเป็นครั้งแรกในรอบ 4 ปีนับตั้งแต่ช่วง COVID-19 (รูปที่ 6) สอดคล้องกับภาวะเศรษฐกิจที่ขยายตัวช้า และภาคการผลิตที่ยังหดตัวต่อเนื่อง ขณะเดียวกัน จำนวนคนทำงานในภาคเกษตรลดลงจากการย้ายไปทำงานในภาคเศรษฐกิจอื่นที่ให้รายได้สูงกว่า เช่น ภาคบริการ อย่างไรก็ดี ภาคบริการมีขีดจำกัดในการรองรับแรงงาน และงานบางส่วนเป็นงานที่มีรายได้ต่ำ ส่งผลให้รายได้เฉลี่ยของแรงงานปรับลดลง   และปัจจัยเหล่านี้ซ้ำเติมแนวโน้มรายได้ของครัวเรือนในภาพรวมให้มีความเสี่ยงลดลงได้อีกในระยะข้างหน้า สอดคล้องกับข้อมูลจากกรมพัฒนาธุรกิจการค้า ซึ่งพบว่า จำนวนธุรกิจเปิดใหม่ยังหดตัวต่อเนื่อง สะท้อนการลงทุนภาคเอกชนที่ลดลงและจำกัดโอกาสในการจ้างงานใหม่

2.)ความขัดแย้งในตะวันออกกลางเร่งค่าครองชีพ กดดันรายได้ที่แท้จริง และเพิ่มความเสี่ยงต่อการจ้างงาน  โดยราคาพลังงานที่ปรับสูงขึ้นมากจากสถานการณ์ในตะวันออกกลางส่งผลกระทบเป็นวงกว้างต่อราคาสินค้าและบริการอื่น ๆ SCB EIC ประเมินว่าเงินเฟ้อไทยปี 2026 จะเร่งตัวขึ้นสู่ระดับ 3.2% ซึ่งจะกดดันรายได้ที่แท้จริงของแรงงานที่เพิ่งฟื้นกลับมาใกล้เคียงระดับก่อน COVID-19 (รูปที่ 8) ขณะเดียวกัน ราคาพลังงานที่สูงขึ้นเพิ่มต้นทุนให้ภาคธุรกิจ กระทบความสามารถในการทำกำไร และอาจจำกัดการจ้างงานหรือการปรับขึ้นค่าจ้างในระยะข้างหน้า

นอกจากนี้ SCB EIC ประเมินว่าหลายกลุ่มธุรกิจที่มีความเสี่ยงได้รับผลกระทบสูงจากสถานการณ์ดังกล่าว เช่น ธุรกิจที่เกี่ยวข้องกับการปลูกข้าว การผลิตแผ่นไม้และผลิตภัณฑ์ไม้เพื่อการก่อสร้าง รวมถึงกลุ่มเคมีภัณฑ์ เม็ดพลาสติก และยางสังเคราะห์ เนื่องจากต้นทุนวัตถุดิบและค่าขนส่งเพิ่มขึ้น ขณะที่การส่งออกสินค้าไปตลาดตะวันออกกลางถูกจำกัดลง  และแรงงานในธุรกิจกลุ่มเสี่ยงเหล่านี้มีจำนวนราว 2.6 ล้านคน หรือ 6.5% ของแรงงานทั้งหมด หากภาคธุรกิจจำเป็นต้องควบคุมต้นทุนเพื่อประคองกิจการท่ามกลางความไม่แน่นอนที่ยังสูง แรงงานกลุ่มนี้จึงมีความเสี่ยงที่จะถูกลดชั่วโมงทำงาน ลดค่าล่วงเวลา หรือชะลอการจ้างงานลง ซึ่งอาจซ้ำเติมความเปราะบางของตลาดแรงงานไทยในปีนี้

SCB EIC  ยังระบุว่ามาตรการภาครัฐควรมุ่งบรรเทาค่าครองชีพในระยะสั้นอย่างตรงจุดควบคู่กับการแก้ปัญหาเชิงโครงสร้างในระยะยาว

ในระยะสั้น ภาครัฐควรเร่งออกมาตรการช่วยเหลือค่าครองชีพแบบมุ่งเป้า (Targeted) โดยเฉพาะด้านพลังงาน เพื่อบรรเทาผลกระทบต่อครัวเรือนเปราะบางและกลุ่มรายได้น้อยที่มีสัดส่วนค่าใช้จ่ายด้านอาหารและพลังงานสูง มาตรการควรออกแบบให้ตรงกลุ่มและมีลักษณะชั่วคราว เพื่อช่วยประคองกำลังซื้อและลดความจำเป็นที่ครัวเรือนต้องก่อหนี้เพิ่มเพื่อใช้จ่ายสิ่งจำเป็นในชีวิตประจำวัน ขณะเดียวกัน ภาครัฐควรเดินหน้ามาตรการปรับโครงสร้างหนี้และลดภาระหนี้ของลูกหนี้กลุ่มเปราะบางควบคู่กัน เพื่อเสริมสภาพคล่องในช่วงที่รายได้ยังฟื้นตัวไม่เต็มที่

ในระยะยาว การแก้ปัญหาหนี้ครัวเรือนอย่างยั่งยืนจำเป็นต้องมุ่งแก้ที่ต้นตอของปัญหา โดยเฉพาะการยกระดับรายได้และความสามารถในการหารายได้ของครัวเรือน ภาครัฐจึงควรเร่งพัฒนาทักษะแรงงานให้สอดคล้องกับความต้องการของตลาด ควบคู่กับการสร้างงานที่มีผลิตภาพสูง และขยายโอกาสในการเข้าถึงอาชีพและแหล่งรายได้ใหม่ นอกจากนี้ ควรพัฒนาระบบสวัสดิการให้รองรับสังคมสูงอายุได้ดีขึ้น และส่งเสริมวินัยและภูมิคุ้มกันทางการเงินของครัวเรือน เพื่อช่วยให้ครัวเรือนสามารถรับมือกับความผันผวนของรายได้และค่าครองชีพได้ดีขึ้นในอนาคต ซึ่งจะช่วยลดการพึ่งพาหนี้เพื่อการบริโภค และทำให้การแก้ปัญหาหนี้ครัวเรือนเกิดผลอย่างยั่งยืนมากขึ้น.

.