Author: ข่าวกรุงเทพฯ

นายกฯ หารือทุกภาคส่วนรับมือวิกฤตตะวันออกกลาง เน้นย้ำไทยยังมีความมั่นคงด้านพลังงาน ตลาดเงินเสถียร พร้อมดูแลคนไทยที่ได้รับผลกระทบอย่างใกล้ชิด เร่งมาตรการลดผลกระทบเศรษฐกิจ การค้า ท่องเที่ยว

---

วันจันทร์ที่ 2 มีนาคม 2569 เวลา 13.30 น. ณ ตึกภักดีบดินทร์ ทำเนียบรัฐบาล นายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย เป็นประธานการประชุมประเมินสถานการณ์การสู้รบในภูมิภาคตะวันออกกลาง โดยมีนายพิพัฒน์ รัชกิจประการ รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงคมนาคม นายเอกนิติ นิติทัณฑ์ประภาศ รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง นายสีหศักดิ์ พวงเกตุแก้ว รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศ นางศุภจี สุธรรมพันธุ์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงพาณิชย์ นางสาวตรีนุช เทียนทอง รัฐมนตรีว่าการกระทรวงแรงงาน พลเอกอดุลย์ บุญธรรมเจริญ รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงกลาโหม นายฉัตรชัย บางชวด เลขาธิการสภาความมั่นคงแห่งชาติ และนายดนุชา พิชยนันท์ เลขาธิการสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ เข้าร่วมการประชุม รวมทั้งมีนายอรรถพล ฤกษ์พิบูลย์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงพลังงาน และนางสาวฐาปนีย์ เกียรติไพบูลย์ ผู้ว่าการการท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย เข้าร่วมการประชุมทางไกลผ่านระบบออนไลน์ด้วย

ภายหลังเสร็จสิ้นการประชุม นายกรัฐมนตรี รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงคมนาคม รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงพาณิชย์ พร้อมผู้แทนภาคเอกชน ได้แก่ นายเกรียงไกร เธียรนุกุล ประธานสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย ดร.พจน์ อร่ามวัฒนานนท์ ประธานกรรมการหอการค้าไทย และสภาหอการค้าแห่งประเทศไทย ร่วมแถลงข่าวต่อสื่อมวลชน โดยสรุปสาระสำคัญดังนี้

นายกรัฐมนตรีกล่าวว่า วันนี้ได้ประชุมตั้งแต่ช่วงเช้า โดยหารือประเด็นสำคัญเกี่ยวกับสถานการณ์ความขัดแย้งในภูมิภาคตะวันออกกลาง ซึ่งรัฐบาลได้ติดตามอย่างใกล้ชิดและต่อเนื่อง พร้อมมีมติและมาตรการรองรับในด้านต่าง ๆ ออกมาแล้ว รวมทั้งมอบหมายให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องสื่อสารข้อมูลต่อสื่อมวลชนและนานาประเทศ เพื่อสร้างความเข้าใจที่ถูกต้องเกี่ยวกับท่าทีและการดำเนินการของรัฐบาลไทย

ในช่วงบ่าย ได้มอบหมายให้รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลังเป็นประธานการประชุมร่วมกับกระทรวง หน่วยงานภาครัฐ และภาคเอกชน เพื่อรับทราบสถานการณ์ ปัญหา และแนวทางการรับมือ ตลอดจนการแก้ไขผลกระทบที่อาจเกิดขึ้น โดยผลการประชุมพบว่า แม้ความขัดแย้งดังกล่าวจะส่งผลกระทบต่อประเทศไทยบ้าง แต่ยังอยู่ในระดับที่สามารถบริหารจัดการได้ รัฐบาลจะเร่งดำเนินมาตรการเพื่อลดความรุนแรงของผลกระทบ พร้อมทั้งแสวงหาโอกาสให้กับประเทศไทยในทุกมิติ

นายกรัฐมนตรีระบุว่า ได้เชิญผู้แทนภาคเอกชนเข้าร่วมรับฟังสถานการณ์และเสนอแนวทางที่ต้องการให้รัฐบาลสนับสนุน ทั้งนี้ ก่อนการประชุม รัฐบาลได้หารือร่วมกับสำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ และกระทรวงการคลัง เพื่อประเมินสถานการณ์ที่ยังมีความไม่แน่นอน และอาจส่งผลต่อต้นทุนการขนส่ง รวมถึงราคาน้ำมันในตลาดโลกที่มีแนวโน้มปรับตัวสูงขึ้นในระยะหนึ่ง อย่างไรก็ตาม ปริมาณการผลิตน้ำมันในตลาดโลกยังอยู่ในระดับสูง และกลุ่มผู้ผลิตได้ปรับเพิ่มกำลังการผลิต จึงคาดว่าผลกระทบต่อราคาจะไม่รุนแรงมากนัก

สำหรับประเทศไทย ด้านความมั่นคงทางพลังงานยังอยู่ในระดับที่ควบคุมสถานการณ์ได้ มีการสำรองพลังงานและน้ำมันเชื้อเพลิงเพียงพอ ไม่ก่อให้เกิดความเดือดร้อนต่อประชาชน และกระทบต่อเศรษฐกิจในวงจำกัด

ในส่วนของการดูแลคนไทยในต่างประเทศ กระทรวงการต่างประเทศได้ประสานสถานเอกอัครราชทูตในแต่ละประเทศ เพื่ออำนวยความสะดวกและดูแลความปลอดภัยของแรงงานและคนไทยที่พำนักอยู่ในพื้นที่ หากยังไม่มีความประสงค์เดินทางกลับ จะดูแลให้สามารถดำรงชีวิตได้อย่างปลอดภัย แต่หากมีความประสงค์เดินทางกลับประเทศไทย รัฐบาลพร้อมให้ความช่วยเหลืออย่างเต็มที่ในทุกวิถีทาง โดยได้ประสานกับหน่วยงานด้านคมนาคมและกองทัพ เพื่อเตรียมความพร้อมในการจัดเที่ยวบินหรือภารกิจรับคนไทยกลับประเทศในกรณีฉุกเฉิน โดยเฉพาะในประเทศอิหร่าน ซึ่งได้จัดเตรียมแผนรองรับไว้เรียบร้อยแล้ว

ด้านนายเอกนิติ นิติทัณฑ์ประภาศ รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง กล่าวถึง 3 ประเด็นสำคัญ ได้แก่ 1) ผลกระทบในทุกมิติ 2) มาตรการรองรับระยะสั้น และ 3) การวางกลยุทธ์ระยะยาว โดยมีผลกระทบผ่าน 5 ช่องทางหลัก ได้แก่

พลังงาน น้ำมันประมาณร้อยละ 20 ของโลกขนส่งผ่านช่องแคบฮอร์มุซ สถานการณ์ทำให้ราคาพลังงานปรับตัวสูงขึ้นในระยะสั้น ก่อนจะอ่อนตัวลงเล็กน้อย โดยภาพรวมเพิ่มขึ้นราวร้อยละ 5 อย่างไรก็ตาม ตลาดน้ำมันยังมีอุปทานส่วนเกินจำนวนมาก กระทรวงพลังงานได้เตรียมกลไกดูแล โดยเฉพาะกองทุนน้ำมันเชื้อเพลิง ซึ่งสามารถบรรเทาผลกระทบในระยะสั้นได้ อีกทั้งประเทศไทยมีน้ำมันสำรองเพียงพอประมาณ 60 วัน จึงมั่นใจว่าสามารถดูแลไม่ให้กระทบต่อประชาชน และมีเวลาเพียงพอในการหาแหล่งนำเข้าเพิ่มเติม

การค้าสินค้าและบริการ ผลกระทบทางตรงยังไม่มาก เนื่องจากไทยส่งออกไปตะวันออกกลางไม่ถึงร้อยละ 4 และนำเข้าประมาณร้อยละ 8 ซึ่งส่วนใหญ่เป็นน้ำมัน อย่างไรก็ดี ผลกระทบทางอ้อมด้านการขนส่งอาจเพิ่มขึ้น นายกรัฐมนตรีจึงมอบหมายให้กระทรวงพาณิชย์หารือกับภาคเอกชนเพื่อเตรียมความพร้อมรองรับ

การท่องเที่ยว ผลกระทบทางตรงอยู่ในระดับจำกัด เนื่องจากนักท่องเที่ยวจากตะวันออกกลางคิดเป็นประมาณร้อยละ 4 ของนักท่องเที่ยวทั้งหมด อย่างไรก็ตาม อาจเป็นโอกาสในระยะยาว หากศูนย์กลางการบินในตะวันออกกลางได้รับผลกระทบและมีการย้ายฐานมายังภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ โดยเฉพาะประเทศไทย

ตลาดเงินและตลาดทุน ตลาดหลักทรัพย์ไทยปรับตัวดีขึ้น แม้มีการอ่อนตัวเล็กน้อยแต่ยังคงมีเสถียรภาพ ธนาคารแห่งประเทศไทยรายงานว่าทุนสำรองระหว่างประเทศของไทยมีเกือบ 300,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ สามารถรองรับความเสี่ยงได้ ขณะที่ธนาคารพาณิชย์มีเงินกองทุนต่อสินทรัพย์เสี่ยงในระดับสูง สะท้อนถึงเสถียรภาพที่แข็งแกร่งของระบบการเงินไทย

แรงงาน นายกรัฐมนตรีให้ความสำคัญอย่างยิ่งต่อการดูแลคนไทยในตะวันออกกลาง โดยมอบหมายให้กระทรวงการต่างประเทศและกระทรวงแรงงานติดตามดูแลอย่างใกล้ชิด

นอกจากนี้ ได้มอบหมายให้ทุกหน่วยงานวางกลยุทธ์และติดตามสถานการณ์อย่างใกล้ชิด โดยทำงานร่วมกับภาคเอกชน ภายใต้โจทย์สำคัญว่า ท่ามกลางความเปลี่ยนแปลงของการเมืองโลก ไทยจะคว้าโอกาสในทุกมิติได้อย่างไร ทั้งด้านการลงทุนที่อาจย้ายเข้าสู่เอเชียและเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ รวมถึงด้านการท่องเที่ยว การแพทย์ และอาหาร ตลอดจนการใช้จุดแข็งด้านบทบาทความเป็นกลางของไทย เพื่อสร้างโอกาสทางเศรษฐกิจเพิ่มเติม

ด้านรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศ ได้ย้ำถึงท่าทีของไทยที่มีความห่วงใยต่อสถานการณ์ในตะวันออกกลาง และต้องการเห็นการแก้ไขปัญหาด้วยสันติวิธีผ่านการเจรจาทางการทูต เพื่อให้ความสงบสุขกลับคืนสู่ภูมิภาค โดยนายกรัฐมนตรีให้ความสำคัญสูงสุดกับความปลอดภัยของคนไทย พร้อมวางแผนอพยพผู้ประสงค์เดินทางกลับให้ถึงประเทศไทยอย่างปลอดภัย โดยเฉพาะคนไทยในอิหร่าน ซึ่งได้รับผลกระทบโดยตรง ทั้งนี้ กระทรวงการต่างประเทศจะมีการประสานงานอย่างใกล้ชิดกับคนไทยในพื้นที่ที่มีความประสงค์เดินทางกลับ โดยการเดินทางอาจต้องใช้เส้นทางทางบกผ่านประเทศตุรกี และจะมีการจัดหาเที่ยวบินพาณิชย์เพื่ออำนวยความสะดวกต่อไป สำหรับในพื้นที่อื่น ๆ ได้มีการเตรียมแนวทางรองรับไว้แล้วด้วยเช่นกัน

ด้านรัฐมนตรีว่าการกระทรวงพาณิชย์กล่าวถึงในมิติด้านการค้าว่า ผลกระทบทางตรงต่อไทยยังจำกัด เนื่องจากการส่งออกไปอิสราเอลคิดเป็นเพียงร้อยละ 0.2 และการค้ากับอิหร่านประมาณร้อยละ 0.02 ของมูลค่าการค้ารวมของประเทศไทย อย่างไรก็ตาม ไทยยังคงต้องเฝ้าระวังผลกระทบภาพรวมของภูมิภาคตะวันออกกลาง ซึ่งมีสัดส่วนการค้ากับไทยประมาณร้อยละ 4–5 รวมถึงผลกระทบทางอ้อมด้านโลจิสติกส์ในยุโรปที่อาจกระทบห่วงโซ่อุปทาน  โดยกระทรวงพาณิชย์ได้กำหนดมาตรการหลัก 6 ประการ ได้แก่ 1) กำกับดูแลราคาสินค้าอุปโภคบริโภคภายในประเทศ ไม่ให้ฉวยโอกาสขึ้นราคา 2) จัดหาแหล่งวัตถุดิบและปัจจัยการผลิตสำรองร่วมกับภาคเอกชน 3) สนับสนุนผู้ส่งออกและบริหารจัดการโลจิสติกส์ 4) จัดตั้งศูนย์ประสานงานและสายด่วน 1169 ตลอด 24 ชั่วโมง 5) ทำงานเชิงรุกกับทูตพาณิชย์ทั่วโลก 6) วิเคราะห์ผลกระทบด้านเงินเฟ้อและค่าครองชีพ ร่วมกับสำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ

ด้านรัฐมนตรีว่าการกระทรวงแรงงาน เปิดเผยว่า ได้จัดตั้งศูนย์เร่งด่วนเพื่อติดตามสถานการณ์และดูแลแรงงานไทย โดยเฉพาะในอิสราเอล ซึ่งมีแรงงานไทยเกือบ 60,000 คน ขณะนี้มีผู้ประสงค์เดินทางกลับไม่ถึง 10–20 ราย ส่วนแรงงานไทยในอิหร่านมีประมาณ 40–50 ราย รัฐบาลได้มอบหมายให้ประสานงานอย่างใกล้ชิดเพื่ออำนวยความสะดวกในการเดินทางและดูแลความปลอดภัย หากสถานการณ์รุนแรงขึ้นจะดำเนินมาตรการเพิ่มเติมทันที

สำหรับรองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงคมนาคม เปิดเผยว่า ระหว่างวันที่ 28 กุมภาพันธ์ – 1 มีนาคม 2569 มีการยกเลิกเที่ยวบิน 135 เที่ยวบิน จากท่าอากาศยานสุวรรณภูมิ ดอนเมือง ภูเก็ต และเชียงใหม่บางส่วน โดยสายการบินจะรับผิดชอบค่าใช้จ่ายทั้งหมด ทั้งค่าที่พัก ค่าอาหาร และการจัดเที่ยวบินทดแทน ทั้งนี้ แม้ช่วงดังกล่าวตรงกับเดือนถือศีลอดของชาวมุสลิมทำให้นักท่องเที่ยวตะวันออกกลางลดลง แต่กลับเป็นโอกาสให้เที่ยวบินตรงจากยุโรปมายังไทยมีผู้โดยสารเพิ่มมากขึ้น โดยมีผู้โดยสารเต็มเกือบทุกเที่ยวบิน

โอกาสนี้ ผู้แทนภาคเอกชน โดยประธานสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย ระบุว่า ภาคเอกชนกังวลเรื่องการนำเข้าน้ำมัน แต่ภายหลังหารือกับกระทรวงพลังงานแล้วมีความมั่นใจในแผนสำรอง ขณะที่อุตสาหกรรมการส่งออกและการนำเข้าวัตถุดิบ เช่น ปุ๋ยและน้ำมัน ยังได้รับผลกระทบเพียงเล็กน้อย พร้อมมองว่าวิกฤติครั้งนี้อาจเป็นโอกาส โดยเฉพาะด้านความมั่นคงทางอาหารและอาหารฮาลาล รวมถึงโอกาสดึงดูดการลงทุนให้ไทยเป็นศูนย์กลางที่มั่นคงในภูมิภาค

ในช่วงท้าย ประธานกรรมการหอการค้าไทย กล่าวขอบคุณนายกรัฐมนตรีที่ให้ความสำคัญกับการรับมือสถานการณ์ พร้อมสะท้อนความกังวลด้านการเดินเรือ แต่เห็นว่าการปรับเส้นทางเดินเรือและสถานะความเป็นพื้นที่ปลอดภัยของไทย อาจเป็นโอกาสในการดึงดูดการลงทุนเพิ่มเติม อย่างไรก็ตาม ยังมีความกังวลเรื่องการขาดแคลนแรงงาน จึงเสนอให้รัฐบาลพิจารณาต่ออายุแรงงานต่างด้าวเดิม ควบคู่กับการพัฒนาทักษะแรงงานใหม่ เพื่อไม่ให้เกิดผลกระทบต่อภาคอุตสาหกรรมของประเทศในระยะต่อไป

อ่านคำให้สัมภาษณ์ของ “นายอนุชา สะสมทรัพย์” สส.นครปฐม พรรคภูมิใจไทย (ภท.) ภายหลังการเข้ารายงานตัว ที่สำนักงานเลขาธิการสภา ทำให้นึกถึงปัญหาที่อาจจะเกิดขึ้นกับพรรคแกนนำรัฐบาล โดยเฉพาะเรื่องการต่อรองตำแหน่งรัฐมนตรี อย่าลืมว่า พรรคภท.ได้ สส.มากถึง 193 ที่นั่ง มีบ้านใหญ่มาร่วมกันกว่า 78 ตระกูล โดย “นายอนุชา” กล่าวว่า กลุ่มของตนได้ที่นั่ง สส. 4 เขต ดังนั้นจะได้ตำแหน่งรัฐมนตรี ที่จากเดิม ตนเคยเป็น รมช.สาธารณสุข แล้วจะขึ้นมาเป็นรัฐมนตรีว่าการหรือไม่นั้น ขึ้นอยู่กับนายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกฯ ในฐานะหัวหน้าพรรค ภท. จะพิจารณา

ก่อนหน้านั้น ในระหว่างการประชุมพรรค ภท. เมื่อวันที่ 12 ก.พ. นายอนุทิน กล่าวกับสมาชิกพรรคว่า วันนี้ปวารณาตัวมารับใช้ประชาชนแล้ว เรื่องประโยชน์ต่างๆ ส่วนตัว การทำมาหากิน ใครที่ยังห่วงทำมาหากินอยู่ ก็ไม่ต้องมาเป็น สส. เมื่อมาเป็น สส.แล้วต้องเลิกหวังในสิ่งที่เป็นผลกำไรต่างๆ จะได้ไม่ว่อกแว่ก ก็พูดกันแบบนี้ตรงไปตรงมา ในพรรค ภท.ห้ามมีมุ้ง มุ้งมีมุ้งเดียวคือมุ้งอนุทิน ห้ามตั้งมุ้งตั้งก๊วน รักษาอัตลักษณ์ของพรรค ภท. คือไปไหนไปด้วยกัน มีเอกภาพ มีภราดรภาพ สิ่งเหล่านี้คือสิ่งที่พรรคภูมิใจไทยจะไม่ยอมให้เกิดขึ้น ไม่ว่าในวันที่พรรค ภท.มี สส.เกือบ 200 คน ก็ไม่ได้หมายความว่าจะมีกลุ่มมีมุ้งมีก๊วนได้

คำถามคือคำพูดของหัวหน้าพรรค ภท. จะสะกดความเคลื่อนไหวของลูกพรรคได้หรือไม่ โดยเฉพาะบรรดาบ้านใหญ่ ที่เข้ามาช่วยสานฝันพรรคสีน้ำเงิน ให้ประสบความสำเร็จในการเลือกตั้ง บางคนหวังมีตำแหน่งทางการเมือง จากนี้ต้องรอดูสูตรจัดตั้งรัฐบาลที่มี “ภท.” เป็นแกนนำจะประกอบด้วยพรรคการเมืองอะไร การคำนวณเก้าอี้รัฐมนตรี จะเป็นอย่างไร ยิ่งพรรคแกนนำรัฐบาล ต้องเสียเก้าอี้รัฐมนตรีให้คนนอกประกอบด้วย นายบวรศักดิ์ อุวรรณโณ รองนายกฯ เข้ามาทำหน้าที่ดูแลฝ่ายกฎหมาย นายเอกนิติ นิติทัณฑ์ประภาศ รองนายกฯ ควบรมว.คลัง นายสีหศักดิ์ พวงเกตุแก้ว รองนายกฯ ควบรมว.การต่างประเทศ นางศุภจี สุธรรมพันธุ์ รองนายกฯ ควบรมว.พาณิชย์

ส่วนแกนนำพรรค ภท.คนที่คาดจะได้ตำแหน่งแน่ๆ นอกจาก นายอนุทิน ซึ่งมีข่าวจะนั่งควบ รมว.กลาโหม ยังมี นายพิพัฒน์ รัชกิจประการ รองนายกฯ ควบรมว.คมนาคม นายสุชาติ ชมกลิ่น รมว.ทรัพยากรธรรมชาติฯ นายไชยนก ชิดชอบ รมว.ดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม (ดีอี) น.ส.ซาบีดา ไทยเศรษฐ์ รมว.วัฒนธรรม หรืออาจมีลุ้นโยกไปเป็นรมว.การท่องเที่ยวฯ โดยมีนายสุรศักดิ์ พันธ์เจริญวรกุล บ้านใหญ่พระนครศรีอยุธยาเป็นอีกหนึ่งตัวเต็ง นายพัฒนา พร้อมพัฒน์ รมว.สาธารณสุข นายภราดร ปริศนานันทกุล มีลุ้นเป็นรมต.ประจำสำนักนายกฯ อีกรอบ กระทรวงอุตสาหกรรมมีชื่อ นายเอกนัฏ พร้อมพันธุ์ เป็นตัวเต็งนั่งรมว.อุตสาหกรรม

ดังนั้นจะมีเก้าอี้ รมต. เหลือให้บรรดาบ้านใหญ่ ที่ยอมย้ายเข้ามาสังกัดพรรค ภท. จำนวนเท่าไหร่ ยิ่งขณะนี้รัฐบาลก็มีเสียงสนับสนุนเกือบ 300 เสียง ถ้าหากไปดึงพรรคกล้าธรรม (กธ.) มาร่วมอีก ซึ่งมี สส. 58 ที่นั่ง นั่นหมายความว่า จำนวน สส. ก็ต้องถูกนำมาหารเฉลี่ยเพิ่มขึ้นอีก แทนที่จะมีความเข้มแข็ง อาจทำให้มีปัญหาขัดแย้งตามมา

มีมุมมองที่น่าสนใจจาก “นายวิโรจน์ ลักขณาอดิศร” รองหัวหน้าพรรคประชาชน (ปชน.) กล่าวถึงกรณีการจัดตั้งรัฐบาลว่า เป็นระบบโควตา ใช้บริการของ 3 ทหารเสือเป็นฉากหน้า คือนายสีหศักดิ์ พวงเกตุแก้ว รมว.การต่างประเทศ นางศุภจี สุธรรมพันธุ์ รมว.พาณิชย์ และนายเอกนิติ นิติทัณฑ์ประภาศ รองนายกฯ และรมว.คลัง นอกนั้นก็เป็นระบบเหมือนเดิม คือขอเรียกว่าเกลี่ยสัดส่วนขี้แมวแล้วกัน มาจัดสรรให้ทั้ง 3 คน แบกภาระหน้าฉากไป ส่วนหลังฉากจัดสรรตามโควตามุ้ง ไม่ได้จัดสรรคนจากความรู้ความสามารถ ซึ่งใครๆ ก็มักบอกว่า พรรค ภท.ไม่มีปัญหา แต่ตนว่า พรรค ภท.ก็มีปัญหา โดย ภท.แท้ๆ มีประมาณ 70 คน อีกร้อยกว่าคน ดูดเอามุ้งการเมืองต่างๆ เข้ามารวม ในใจอาจไม่ได้สีน้ำเงิน แต่ว่าใส่แจ๊กเกตสีน้ำเงินเท่านั้นเอง ภูมิใจใหม่ ก็น่าจะต้องพยายามต่อรองภูมิใจแท้ สุดท้ายหน้าตาครม.หากตัดสัดส่วนขี้แมว 3 คน ออกไป โดยครม. 35 คน แต่มีแค่ 3 คนเป็นความหวัง ถ้าเป็นทีมฟุตบอล ก็เหมือนทั้งทีมมีแค่ 3 คน เป็นตัวชูโรง บาดเจ็บไม่ได้เด็ดขาด

เมื่อถามว่า ข่าวเรื่อง ร.อ.ธรรมนัส พรหมเผ่า ประธานที่ปรึกษาพรรค กธ. มีแนวโน้มได้เป็นฝ่ายค้านกับพรรค ปชน. นายวิโรจน์ กล่าวว่า ต้องอ่านเกม ร.อ.ธรรมนัส ให้ออก เขาไม่ต้องการล้มรัฐบาล เขาเป็นเหมือนกิ๊กที่อยากจะชิงบ้านจากเมียหลวง เขาจะไปทำร้ายตัวผู้ชายทำไม เขาต้องการทิ่มพวกเมียหลวงซะเพื่อให้ผู้ชายพาเขาเข้าบ้าน การจะบอกว่า ร.อ.ธรรมนัส มาเป็นฝ่ายค้านแล้วจะทำให้ทางฝ่ายนายอนุทิน จะอันตรายนั้น ไม่ใช่เลย เพราะอันตรายทั้งสองฝั่ง คือฝ่ายค้านจะเชื่อข้อมูลทั้งหมดไม่ได้ อาจจะเอาข้อมูลจริงบ้าง ไม่จริงบ้างมาให้ฝ่ายค้านโดนนายอนุทิน ฟ้องหรือเปล่าก็ไม่รู้ เพราะเขาต้องการร่วมรัฐบาล จะรบให้สุดไม่ได้ ต้องรบเพื่อเจรจา

ต้องรอดู จะมีปัญหาเกิดขึ้นกับพรรค ภท. อย่างที่ “นายวิโรจน์” ตั้งข้อสังเกตไว้หรือไม่ รวมทั้งการแสดงว่า ไม่ไว้วางใจ “ร.อ.ธรรมนัส” หากต้องมาทำงานในฐานะพรรคฝ่ายค้านร่วมกับพรรค ปชน. ถือเป็นมุมมองที่น่าสนใจ

ส่วนการที่กรรมการเลือกตั้ง (กกต.) จัดให้มีการลงคะแนน สส.เขตและบัญชีรายชื่อใหม่ จ.พะเยา กรณีมีผู้มาใช้สิทธิเลือกตั้งไม่ตรงกับจำนวนบัตรเลือกตั้ง ที่ใช้ออกเสียงลงคะแนน ในหน่วยเลือกตั้งที่ 6 หมู่ที่ 4 ณ โรงอาหารโรงเรียนบ้านศาลา ต.ท่าวังทอง อ.เมืองพะเยา จ.พะเยา ใหม่ เขตเลือกตั้งที่ 1 โดยสาเหตุที่ต้องมีการลงคะแนนใหม่ มาจากกรณีหญิงสาวซึ่งเป็น กปน. ประจำหน่วยเลือกตั้งที่ 6 แอบฉีกบัตรเลือกตั้ง จำนวน 7 ใบ ทำเครื่องหมายลงคะแนนแล้ว เดินไปหย่อนบัตรเลือกตั้งลงในหีบบัตร โดยประธาน กปน.สังเกตเห็นความผิดปกติ จึงทักท้วงและเข้าระงับเหตุไว้ได้ทันที ส่งผลให้บัตรเลือกตั้งดังกล่าว ยังไม่ได้ถูกหย่อนลงในหีบบัตรเลือกตั้งแต่อย่างใด หลังเกิดเหตุการณ์ เจ้าหน้าที่ตำรวจ สภ.เมืองพะเยา นำตัวนางจุฑาทิพย์ (ขอสงวนนามสกุล) เจ้าหน้าที่ กปน. และเอกสารหลักฐานนำส่งพนักงานสอบสวน สภ.เมืองพะเยา ดำเนินคดีในข้อหากระทำความผิดตาม พ.ร.บ.การเลือกตั้ง มาตรา 23 ซึ่งในเบื้องต้นสาว กปน. ให้การรับสารภาพ อ้างว่าได้รับการว่าจ้างจากบุคคลที่เกี่ยวข้องกับพรรคการเมือง ซึ่งประเด็นดังกล่าวอยู่ระหว่างการสืบสวนขยายผลของเจ้าหน้าที่ ต่อมาในชั้นสอบสวนได้ปฏิเสธข้อกล่าวหาและขอไปให้การในชั้นศาล

ด้าน นายครรชิต เจริญอินทร์ รองเลขาธิการ กกต. ให้สัมภาษณ์ว่า ได้เดินทางมาให้กำลังใจ กปน.ประจำหน่วยลงคะแนนใหม่ที่จ.พะเยา ซึ่งดูจากสถานการณ์รวมถึงการนับคะแนน น่าจะเป็นไปด้วยความเรียบร้อยและจบได้เร็ว สำหรับการรับรอง สส.ในส่วนของสส.แบบแบ่งเขตเลือกตั้งนั้นเหลืออยู่ 4 เขต ก็น่าจะเรียบร้อยเช่นเดียวกัน ถ้าการลงคะแนนใหม่และการนับคะแนนใหม่เป็นไปด้วยความเรียบร้อย ก็ใช้เวลาไม่นานในการรับรอง เมื่อมีการรายงานผลไปที่ส่วนกลางก็จะสามารถรับรองได้เลย ส่วน สส.แบบบัญชีรายชื่ออีก 100 คนยังอยู่ระหว่างการพิจารณา

ส่วนบรรยากาศจากสำนักงานเขตดินแดง บริเวณลานหน้าศูนย์บริหารราชการ ซึ่งเปิดนับคะแนนเลือกตั้ง สส.แบบบัญชีรายชื่อ (บัตรสีชมพู) ใหม่ ของหน่วยเลือกตั้งที่ 74 เขตเลือกตั้งที่ 6 แขวงดินแดง เขตดินแดง หลังจาก กกต. มีคำวินิจฉัยให้ดำเนินการนับคะแนนใหม่ เนื่องจากเหตุการณ์เมื่อวันเลือกตั้ง 8 ก.พ. 69 ที่ผ่านมา ปรากฏภาพคลิปวิดีโอใบคะแนนวางซ้อนทับกัน ในขณะขานและขีดคะแนน จนทำให้เจ้าหน้าที่ กปน. ต้องมุดลงไปใต้กระดาษเพื่อขีดคะแนน ส่งผลให้ประชาชนมองไม่เห็นการปฏิบัติงาน และนำไปสู่การร้องเรียนในที่สุด ภายหลังใช้เวลาในการนับคะแนนใหม่นานกว่า 2 ชั่วโมง ผลปรากฏว่าพรรค ปชน.ยังคงมีคะแนนนำมาเป็นอันดับหนึ่ง ได้ 198 คะแนน ตามมาด้วยพรรค ภท. 56 คะแนน และพรรคประชาธิปัตย์ (ปชป.) 54 คะแนน ซึ่งผลคะแนนในรอบนี้ มีจำนวนตรงกับ สถิติการนับคะแนนเดิมเมื่อวันที่ 8 ก.พ.ที่ผ่านมา ภาพรวมการตรวจสอบข้อมูลทั้งสองรอบ จึงถือว่าถูกต้องตรงกัน

ด้าน “ว่าที่ ร.ต.สัมพันธ์ แสงคำเลิศ” ผอ.การเลือกตั้งประจำ กทม. กล่าวถึงภาพรวมการนับคะแนนใหม่ หน่วยเลือกตั้งที่ 74 เขตเลือกตั้งที่ 6 แขวงดินแดง เขตดินแดง ว่า บรรยากาศเป็นไปด้วยความเรียบร้อย อยู่ระหว่างการรวบรวมเอกสารต่างๆ รวมถึง เอกสาร 5/18 บช. เพื่อรายงานไปยัง กกต.ส่วนกลาง ไม่มีปัญหาอะไร

จากนี้ไปคงต้อรอขั้นตอนการรับรอง สส. ทั้งระบบเขตและบัญชีรายชื่อ หลังก่อนหน้านั้น กกต.รับรอง สส.ระบบเขตไป 396 คน ซึ่งตามรัฐธรรมนูญระบุว่า กกต.จะต้องรับรอง สส.ได้เกินกว่า 95% หรือ 475 คน จากทั้งหมด 500 คน จากนั้นภายใน 15 วัน สภาจะต้องประสานไปยังสำนักงานเลขาธิการคณะรัฐมนตรี (ครม.) เพื่อให้นายกฯ นำขึ้นทูลเกล้าฯ เพื่อขอเปิดประชุมสภานัดแรกเพื่อเลือกประธานและรองประธานสภา หรือภายในเดือนมีนาคม

วันจันทร์ ที่ 2 มีนาคม พ.ศ. 2569, 14.48 น.

อ่านข่าว VDO Daily

• ---

• ติดต่อเรา

    ปารวีร์ ตุลวรรธนะ

    รชยา อาภารุ่งสิริ

    +66 02-629-0357

• ---

• POSITIONING
• ผู้จัดการ 360
• ผู้จัดการรายวันฉบับ PDF

• ---

• ติดตามข่าวสารผ่านทาง LINE

  

  ติดตาม NEWS1

• ---

• • นโยบายความเป็นส่วนตัว
  • นโยบายการใช้คุกกี้
  • ข้อกำหนดและเงื่อนไขการใช้บริการ
  • นโยบายการใช้ข้อมูล Facebook
  • เกี่ยวกับเรา
  • ติดต่อเรา

• ---

• © 2017-2026 news1live.com. All rights reserved.

ที่มาของภาพ, Getty Images

• • Author, ปณิศา เอมโอชา
  • Role, ผู้สื่อข่าวบีบีซีไทย

• เมื่อ 4 ชั่วโมงที่แล้ว

• เวลาอ่าน: 13 นาที

ไม่เพียงข่าวการสังหาร อยาตอลเลาะห์ อาลี คาเมเนอี ผู้นำสูงสุดของอิหร่าน ณ ใจกลางกรุงเตหะราน เมื่อช่วงเช้าของวันเสาร์ที่ 28 ก.พ. 2569 จะส่งแรงสั่นสะเทือนไปยังแวดวงภูมิรัฐศาสตร์ การทหาร และความมั่นคงทั่วโลก แต่เหตุการณ์นี้ยังสร้างความหวั่นไหวต่อแวดวงธุรกิจ เศรษฐกิจ และชีวิตประจำของผู้คนทั่วโลกที่ใช้น้ำมันเป็นเชื้อเพลิงขับเคลื่อนด้วย

สื่อด้านเศรษฐกิจของไทยรายงานข่าวในวันเดียวกันว่า กระทรวงพลังงานของไทยสั่งจับตาสถานการณ์ความขัดแย้งในตะวันออกกลางอย่างใกล้ชิด โดยเฉพาะอย่างยิ่งความเสี่ยงต่อการปิดช่องแคบฮอร์มุซ (Hormuz) ซึ่งถูกใช้เป็นเส้นทางขนส่งน้ำมันสูงถึงราว 20 ล้านบาร์เรลต่อวัน หรือคิดเป็นสัดส่วนราว 20% ของปริมาณการใช้น้ำมันและของเหลวปิโตรเลียมอื่น ๆ ทั่วโลก ตามข้อมูลจากสำนักงานสารสนเทศด้านพลังงานของสหรัฐอเมริกาในปี 2024

บีบีซีไทยยังพบด้วยว่า ภูมิภาคตะวันออกกลางมีความสำคัญกับผู้ซื้อน้ำมันในเอเชียอย่างมาก ข้อมูลจากเว็บไซต์ทางการของรัฐสภาสหรัฐฯ ชี้ว่าน้ำมันส่งออกส่วนใหญ่จากภูมิภาคนี้ถูกบรรทุกจากบริเวณอ่าวเปอร์เซีย และต้องผ่านช่องแคบฮอร์มุซ เพื่อส่งมอบให้ผู้ซื้อในเอเชีย

“ถ้าน้ำมัน ประเทศไทยเรานำเข้าประมาณ 85% ของความต้องการใช้ทั้งหมดของประเทศ ตรงนี้ต้องบอกว่าเกือบทั้งหมดมาจากตะวันออกกลาง” ดร.อารีพร อัศวินพงศ์พันธ์ นักวิชาการประจำ สถาบันวิจัยเพื่อการพัฒนาประเทศไทย (ทีดีอาร์ไอ) กล่าวกับบีบีซีไทย

ตามข้อมูลในปี 2568 จากกรมธุรกิจพลังงาน กระทรวงพลังงาน เมื่อดูแหล่งการจัดหาน้ำมันดิบเพื่อเข้ากลั่นต่อวัน พบว่าราว 57% มาจากตะวันออกกลาง โดยในภูมิภาคนี้ ไทยจัดหาน้ำมันจากสหรัฐอาหรับเอมิเรตส์สูงสุดถึง 39.4% ของปริมาณน้ำมันดิบเข้ากลั่นทั้งหมด ขณะที่ซาอุดิอาระเบีย รั้งอันดับที่สองในสัดส่วน 11.3%

แม้ประเทศไทยจะไม่ได้ซื้อน้ำมันดิบจากอิหร่านโดยตรง แต่เพราะเส้นทางการขนส่งน้ำมันดิบที่ผลิตจากภูมิภาคตะวันออกกลางนั้นต้องผ่านช่องแคบฮอร์มุซ ซึ่งมีพื้นที่ติดกับอิหร่านและโอมาน ความไม่สงบที่เกิดขึ้นในดินแดนนี้จึงส่งผลต่อเส้นทางการขนส่งน้ำมันอย่างมีนัยสำคัญ

เพียงหนึ่งวันหลังเหตุสังหารผู้นำอิหร่าน นายอรรถพล ฤกษ์พิบูลย์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงพลังงาน ได้สั่งระงับการส่งออกน้ำมัน พร้อมเปิดศูนย์เฝ้าระวังสถานการณ์ฉุกเฉินด้านพลังงานโดยทันที รวมทั้งเตรียมใช้มาตรการกองทุนน้ำมันเชื้อเพลิงเข้าชดเชยราคาน้ำมันเพื่อบรรเทาผลกระทบต่อราคาสินค้าและค่าครองชีพของประชาชนจากราคาน้ำมันในตลาดโลกที่ปรับตัวสูงขึ้น

กระทรวงพลังงานของไทยยังเปิดเผยด้วยว่า ปริมาณสำรองน้ำมันของไทย ณ วันที่ 1 มี.ค. 2569 มีน้ำมันคงเหลือ (น้ำมันดิบและน้ำมันสำเร็จรูป) 4,877 ล้านลิตร เพียงพอต่อความต้องการใช้ 38 วัน

อีกทั้งยังมีน้ำมันดิบที่อยู่ระหว่างขนส่ง (ผ่านช่องแคบฮอร์มุซแล้ว) 1,666 ล้านลิตร และจากแหล่งอื่น 1,117 ล้านลิตร เพียงพอต่อความต้องการใช้ 22 วัน รวมปริมาณน้ำมันคงเหลือ 7,660 ล้านลิตร สามารถใช้ได้ 60 วัน

บีบีซีไทยสนทนากับผู้เชี่ยวชาญด้านพลังงาน 3 ราย เพื่อตอบคำถามว่า ราคาน้ำมันกำลังจะพุ่งสูงขึ้นแค่ไหนและยาวนานเท่าไหร่ มีโอกาสที่น้ำมันจะหมดประเทศไทยหรือไม่หากสถานการณ์ยืดเยื้อ และกองทุนน้ำมันเชื้อเพลิงจะเป็นกลไกที่เข้ามาช่วยผู้บริโภคได้แค่ไหน

ราคาน้ำมันจะเป็นอย่างไร ?

ที่มาของภาพ, Getty Images

รศ.ดร.คมสัน สุริยะ ผู้อำนวยการศูนย์วิจัยเศรษฐศาสตร์โทรคมนาคมและพลังงาน มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ กล่าวว่า น้ำมันดิบที่ไทยนำเข้านั้นจะผ่านช่องแคบฮอร์มุซซึ่งติดกับประเทศอิหร่านราว 40% ขณะที่อีก 60% จะมาจากช่องทางอื่น ๆ ที่ไม่เกี่ยวข้อง

ตามข้อมูลของกรมธุรกิจพลังงาน กระทรวงพลังงาน เส้นทางการขนส่งน้ำมันดิบมายังไทยนอกจากที่เริ่มต้นในตะวันออกกลางและต้องผ่านช่องแคบฮอร์มุซ ยังประกอบไปด้วย :

รศ.ดร.คมสัน อธิบายต่อไปว่า จากสถานการณ์ข้างต้นนี้ เมื่อใช้แบบจำลองสถานการณ์วิกฤตราคาน้ำมัน (Oil Shock Simulator) ที่ทีมศูนย์วิจัยฯ พัฒนาขึ้นมา ในกรณีที่เลวร้ายที่สุดคือ ไทยมีปริมาณน้ำมันสำรองเหลือเพียง 38 วัน และไม่สามารถได้รับน้ำมันจากฝั่งตะวันออกกลางเข้ามาเติมได้ หรือหมายความว่า ไทยจะมีน้ำมันดิบเข้ามาเติมแค่เพียง 60% ของความต้องการทั้งหมดต่อวัน นั่นจะส่งผลให้ผู้บริโภคเกิดความตระหนกและส่งให้ราคาน้ำมันพุ่งขึ้นสูงสุด 3 เท่าจากราคาปกติได้

อย่างไรก็ดี เขาย้ำว่า “ในประวัติศาสตร์ มันไม่ขึ้นถึงขนาดนั้น ขึ้นประมาณสองเท่าก็ว่าแย่แล้ว”

“ราคาจะส่งกันมาเป็นทอด ๆ ซึ่งในที่สุดแล้ว จะกระทบทั้งราคาน้ำมันดิบและราคาน้ำมันสำเร็จรูปที่จำหน่าย เพราะฉะนั้นเต็มที่คือสามเท่า ไม่เกินนี้แน่นอน” รศ.ดร.คมสัน ชี้

สำหรับกรณีที่ดีขึ้นมา คือไทยมีปริมาณน้ำมันสำรอง 60 วัน รศ.ดร.คมสัน อธิบายว่าเมื่อใช้ฐานคิดเดิมว่าจะไม่มีน้ำมันจากฝั่งตะวันออกกลางเข้ามายังไทยได้เลย แต่ยังมีน้ำมันจากแหล่งอื่น ๆ เข้ามาได้อยู่ ราคาน้ำมันอาจปรับตัวเพิ่มสูงขึ้นราว 76% จากราคาก่อนเกิดวิกฤตเท่านั้น

“เราคงจะคาดหวังไม่ได้ว่าราคาน้ำมันจะคงที่ มันคงจะขยับสูงขึ้นไป แต่ถ้ามีการลดการบริโภค ราคาน้ำมันก็จะไม่ได้สูงขึ้นเป็นสามเท่าอย่างที่เราคิดในตอนแรก มันจะแค่ประมาณ 76%”

ด้าน ผศ.ดร.ปิติ เอี่ยมจำรูญลาภ คณะนิติศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ซึ่งเป็นผู้เชี่ยวชาญด้านกฎหมายพลังงาน อธิบายเพิ่มว่า ต้นทนุการนำเข้าน้ำมันกับราคาขายหน้าปั๊มไม่ได้เป็นตัวเลขเดียวกันอย่างที่หลายคนเข้าใจ

เขาชี้ว่า เมื่อเกิดเหตุการณ์ความขัดแย้งหรือสถานการณ์ที่ทำให้อุปทานน้ำมันถูกขัดขวาง น้ำมันดิบซึ่งเป็นสินค้าโภคภัณฑ์โลกก็จะมีราคาแกว่งขึ้นลงได้ตามกลไกตลาด แต่สำหรับราคาน้ำมันที่ขายให้กับประชาชนนั้น นอกจากต้นทุนเนื้อน้ำมันนำเข้าที่กล่าวไปแล้ว ยังมีส่วนประกอบอย่างภาษี เงินกองทุนน้ำมันเชื้อเพลิง และค่าการตลาด เพิ่มอีก

“ส่วนที่เรากังวลคือ ต้นทุนเนื้อน้ำมัน มันผันผวนไปตามราคาตลาดโลก แล้วเราเป็นประเทศนำเข้า ดังนั้นมันไม่มีทางเลือกเลยเพราะเราไม่ได้เป็นคนกำหนดราคาเอง” ผศ.ดร.ปิติ ชี้

น้ำมันจะหมดประเทศไทยไหม ?

เมื่อใช้แบบจำลองสถานการณ์วิกฤตราคาน้ำมัน (Oil Shock Simulator) ตัวเดิม ที่ทีมศูนย์วิจัยฯ แห่งมหาวิทยาลัยเชียงใหม่ พัฒนาขึ้นมา รศ.ดร.คมสัน ชี้ว่า ในกรณีที่เลวร้ายที่สุด หรือกรณีที่ไทยมีน้ำมันสำรองเพียง 38 วัน และไม่ได้รับน้ำมันเข้ามาเติมจากฝั่งตะวันออกกลางเลย แต่ยังมีน้ำมันจากแหล่งอื่น ที่เหลืออยู่อีก 60% ของความต้องการทั้งหมดของประเทศต่อวัน ไทยจะยังมีน้ำมันเชื้อเพลิงให้ใช้ได้ต่อเนื่องอีก 130 วัน ส่วนกรณีที่เรามีน้ำมันสำรอง 60 วันนั้น จะสามารถยืดออกได้เป็น 190 วัน

“ในกรณีที่เลวร้ายจริง ๆ น้ำมันจะหมดใน 130 วัน ซึ่งนานมาก นานมากพอที่สถานการณ์การสู้รบจะคลี่คลาย ไม่มีการรบไหนหรอกที่เกินหนึ่งเดือนขึ้นไป โดยเฉพาะอย่างยิ่งการรบใหญ่ ๆ ขนาดนี้ ฉะนั้นท่านเชื่อมั่นได้เลยว่าประเทศไทยยังมีความมั่นคงเรื่องพลังงาน ท่านไม่มีความจำเป็นต้องตื่นตระหนกหรือว่ากักตุนน้ำมัน” อาจารย์เศรษฐศาสตร์พลังงาน จากมหาวิทยาลัยเชียงใหม่ย้ำ

เขายังเสริมอีกว่า หากประชาชนมีการปรับตัวใช้พลังงานลดลง “ภายใน 365 วัน น้ำมันของเราจะยังคงมีใช้ตามปกติอยู่ แต่ขึ้นอยู่กับการลดการบริโภคของประชาชนด้วย”

“เรายังมีน้ำมันเข้ามาเติม วันนึง 60% ของปริมาณในอดีต เพราะฉะนั้น คิดง่าย ๆ ว่าถ้าทุกคนลดปริมาณการใช้ลงคนละนิดคนละหน่อย มันก็ยังจะสามารถใช้ 60% ได้ เพราะฉะนั้น เกินกว่า 365 วัน แน่นอน” รศ.ดร.คมสัน แสดงความเห็น

ที่มาของภาพ, Getty Images

น้ำมันจะราคาแพงไปนานแค่ไหน ?

รศ.ดร.คมสัน ชี้ว่า โดยมากแล้วภาวะช็อคที่เกิดขึ้นจะส่งผลสูงสุดในช่วง 2-3 วันแรก และภายในสัปดาห์แรกราคาน้ำมันจะพุ่งขึ้นแบบ “สะดุ้ง เป็นการพุ่งขึ้นตามธรรมชาติของทุกวิกฤตใหญ่ คนจะแห่กันหาสต็อกน้ำมัน ราคาจึงเด้งแรงช่วงต้น ก่อนจะค่อย ๆ ปรับตัวลงหลังผ่านไปราวสองสัปดาห์”

เขาเสริมว่า ถ้าสถานการณ์คลี่คลาย ราคาก็จะทยอยลด และโดยมากภายใน 6 เดือนระดับราคาจะกลับมาใกล้ภาวะปกติ

ด้าน ผศ.ดร.ปิติ เสริมว่า นอกจากมิติเรื่องราคาน้ำมันหน้าปั๊มที่ผู้บริโภคอาจรู้สึกได้ทันทีเมื่อราคาขึ้นหรือลง เขาเสริมด้วยว่า เพราะราคาพลังงานเป็นปัจจัยพื้นฐานของธุรกิจแทบทั้งหมด ผลกระทบอาจไปอยู่ในรูปของราคาสินค้าหรือบริการที่ทยอยปรับตัวสูงขึ้นเช่นเดียวกัน

“ต้นทุนค่าขนส่งคือต้นทุนของสินค้าบริการทั้งหมด มันอาจจะยังไม่ใช่ตอนนี้เพราะว่าของที่มาถึงคุณ อาจจะเติมน้ำมันจากวันก่อนแล้ว แต่เดี๋ยวมันจะทยอยมา” เขากล่าวเสริม

กองทุนน้ำมันเชื้อเพลิงคืออะไร จะช่วยผู้บริโภคได้จริงไหม ?

ตอนนั้นเป็นช่วงที่ราคาน้ำมันดิบทั่วโลกปรับตัวสูงขึ้น จนกลายเป็นวิกฤตราคาน้ำมันโลก โดยมีต้นกำเนิดมาจากความขัดแย้งระหว่างองค์การประเทศผู้ส่งออกปิโตรเลียมอาหรับ (OAPEC) กับสหรัฐอเมริกา จนทำให้ราคาน้ำมันปรับตัวเพิ่มขึ้นเกือบ 4 เท่า จากระดับ 2.90 ดอลลาร์สหรัฐต่อบาร์เรล เป็น 11.65 ดอลลาร์สหรัฐต่อบาร์เรล

จากนั้นจึงมีวิวัฒนาการมาเรื่อย ๆ อาทิ ถูกตั้งเป็นกองทุนรักษาระดับราคาน้ำมันเชื้อเพลิง ตามคำสั่งนายกที่ 178/2520 ลงวันที่ 19 ก.ย. 2520 ก่อนที่กองทุนน้ำมันเชื้อเพลิงในปัจจุบันนั้นจะจัดตั้งขึ้นมาตามพระราชบัญญัติกองทุนน้ำมันเชื้อเพลิง พ.ศ. 2562 ซึ่งมีวัตถุประสงค์เพื่อรักษาเสถียรภาพระดับราคาน้้ามันเชื้อเพลิงในประเทศให้อยู่ในระดับที่เหมาะสมในกรณีที่เกิดวิกฤตการณ์ด้านน้้ามันเชื้อเพลิง

ที่มาของภาพ, Getty Images

ตาม พ.ร.บ.กองทุนน้ำมันเชื้อเพลิง พ.ศ. 2562 มาตราที่ 28 กำหนดให้ ผู้ที่ต้องส่งเงินเข้ากองทุนฯ ประกอบไปด้วย 3 ฝ่าย ได้แก่ :

สำหรับสถานการณ์ที่เกิดขึ้นอยู่นั้น ดร.อารีพร แห่งทีดีอาร์ไอ เสริมว่า เมื่อราคาน้ำมันดิบที่ไทยต้องนำเข้าอาจได้รับผลกระทบและสูงขึ้น สิ่งที่รัฐบาลทำได้คือการลดการเรียกเก็บเงินกองทุนตรงนี้ลงเพื่อลดภาระต้นทุน

“นอกจากลดแล้ว อาจจะต้องสนับสนุนด้วย คือเอาเงินในกองทุนเข้ามาช่วย ไม่ให้ราคาน้ำมันมันพุ่งสูงเกินไป” ดร.อารีพร เสนอแนะ

ผศ.ดร.ปิติ มีความเห็นคล้ายคลึงกันว่าสถานการณ์เช่นนี้รัฐบาลสามารถใช้ศักยภาพของเงินกองทุนน้ำมันเชื้อเพลิง ซึ่งปัจจุบันมีตัวเลข ณ วันที่ 1 มี.ค. 2569 เป็นบวก ที่ 2,459 ล้านบาท เมื่ออ้างอิงข้อมูลจากสำนักการเงินและบัญชีส้านักงานกองทุนน้ำมันเชื้อเพลิง

“กองทุนฯ มีคีย์เวิร์ดสำคัญคือคำว่า ‘stability’ [เสถียรภาพ] เวลาที่ราคาน้ำมันมันผันผวน ประชาชนไม่ควรจะรับแรงสะบัดมาก เลยมีกองทุนฯ เข้ามาช่วย คืออย่าให้ราคาสะบัดจนหัวฟาด แต่ถ้ารถมันเขย่า ยังไงคุณก็ต้องรับแรงสั่นบ้าง” อาจารย์ผู้เชี่ยวชาญด้านกฎหมายพลังงานเสริม

บีบีซีไทยพบว่า ในรายงานจากสำนักงานกองทุนน้ำมันเชื้อเพลิง ประจำปี 2567 ระบุว่า กองทุนฯ จะใช้เงินกองทุนฯ เพื่อรักษาเสถียรภาพระดับราคาน้ำมันเชื้อเพลิงในสถานการณ์ดังนี้

นอกจากนี้ยังเคยมีกรณีตัวอย่างที่ กองทุนฯ นำเงินไปตรึงราคาน้ำมันดีเซลเป็นเวลา 3 เดือน ระหว่างเดือน ม.ค.-มี.ค. 2567 โดยตรึงราคาน้ำมันดีเซลไว้ที่ 30 บาท/ลิตร ก่อนจะขยายต่อไปอีก 19 วัน เพื่อลดภาระค่าใช้จ่ายประชาชน โดยใช้วิธีการลดภาษีสรรพสามิตรและลดเงินจากกองทุนน้ำมันเชื้อเพลิงช่วยอุดหนุน จนทำให้สถานะกองทุนติดลบเกือบแสนล้านบาทไปช่วงหนึ่งเช่นเดียวกัน

ตอนนี้ประชาชนทำอะไรได้ รัฐต้องวางแผนอย่างไร ?

ดร.อารีพร ชี้ว่า สำหรับประชาชน ในระยะสั้นเธอแนะนำให้หันไปใช้พลังงานอย่างมีประสิทธิภาพ ไม่ว่าจะอยู่ในภาวะวิกฤตหรือไม่

“ทั้งน้ำมัน ทั้งแก๊ส ทั้งไฟฟ้า ประหยัดให้ได้มากที่สุดเท่าที่ทำได้ ไม่ใช่ว่าต้องรอให้เกิดวิกฤต คนไทยเราควรที่จะมีการสนับสนุนเรื่องนี้” นักวิจัยจากทีดีอาร์ไอ กล่าว

ในส่วนของภาครัฐนั้น เธอชี้ว่า ต้องกลับมาทบทวนเรื่องการพึ่งพาพลังงานจากต่างประเทศให้มากขึ้น เพราะเหตุการณ์ภายนอกเช่นนี้อาจกระทบต่อราคาพลังงานได้ตลอดเวลา และส่งผลสะท้อนมาถึงภาระค่าครองชีพของประชาชน

“สิ่งที่ภาครัฐควรจะต้องทำก็คือมองว่าเราควรที่จะมีเครื่องมืออะไรในการที่จะลดการพึ่งพาการนำเข้าพลังงานจากต่างประเทศได้บ้าง”

ที่มาของภาพ, Getty Images

ด้าน ผศ.ดร.ปิติ เสริมว่า นอกจากจะมองจากฝั่งการอุดหนุนราคาต้นทุนพลังงานจากภาครัฐแล้ว เขายังอยากมองไปที่ผู้เล่นที่ต้องไปลงสนามจริงเพื่อค้นหาพลังงานเชื้อเพลิงอย่า บริษัท ปตท. จำกัด (มหาชน) ด้วย

ผศ.ดร.ปิติ ตั้งข้อสังเกตว่า เดิมที ปตท. ถูกตั้งขึ้นมาเมื่อปี 2521 ในช่วงเวลาเดียวกับวิกฤตการณ์ขาดแคลนน้ำมันโลกครั้งที่สอง ด้วยเหตุนี้ ภารกิจหลักของ ปตท. ในตอนนั้นจึงคือการเร่งจัดหาน้ำมันให้เพียงพอต่อการบริโภคภายในประเทศ ซึ่งเขาชี้ว่ามีลักษณะคล้ายคลึงกับสถานการณ์ในตอนนี้

ผู้เชี่ยวชาญด้านกฎหมายพลังงานชี้ว่า แม้ ปตท. ในปัจจุบันจะมีสถานะเป็นบริษัทมหาชน แต่ก็ยังมีกระทรวงการคลังถือหุ้นเกินครึ่งหนึ่งอยู่ ดังนั้น เขาจึงอยากเห็นบทบาทของ ปตท.ในการช่วยหาแหล่งพลังงานที่ราคาเข้าถึงได้ และเป็นประโยชน์กับประเทศไทย

“เรามีคนเก่ง เรามีคนเก่งที่เคยทำสำเร็จแล้วในอดีต” เขาจึงอยากให้ ปตท. เข้ามามีบทบาทในการช่วยแก้วิกฤตครั้งนี้ในฝั่งการหาอุปทานด้วยเช่นเดียวกัน